Τρίτη, 24 Ιανουαρίου 2012

Μια χρήσιμη ανταλλαγή απόψεων...


Έλαβα και παραθέτω την παρακάτω επιστολή, όπως και την απάντηση που συνέταξα:

Για να μπορέσει ο λαός πρέπει να του πούμε την αλήθεια…

  Με αφορμή την εκδήλωση του ΕΠΑΜ και την ομιλία του  κ. Καζάκη στις 17- 12 2011 στο Βόλο για την οικονομική κρίση και τις διεξόδους απ’ αυτή θα ήθελα να καταθέσω μερικές σκέψεις.
Καταρχάς πρέπει να επισημάνω ότι με εντυπωσίασε το πλήθος του κόσμου  σε σημείο που σκέφτηκα πως « να ,κάτι κινείται» αφού σε άλλες παρόμοιες συγκεντρώσεις ο κόσμος είναι αισθητά λιγότερος, στα όρια θα έλεγα  της απογοήτευσης. Παρακολούθησα όλη την ομιλία με μεγάλη προσοχή και με ακόμη μεγαλύτερη  τόσο την Πολιτική όσο και την Επαγγελματική γεωγραφία του κόσμου που συμμετείχε, αφού η κοινωνία μας είναι μικρή και λίγο – πολύ όλοι γνωριζόμαστε.
Συμπέρασμα πρώτο : ήταν όλοι εκεί , πρώην και νυν αριστεροί, μεταμελημένοι  πασόκοι,  μέλη και υποψήφιοι με το ΛΑΟΣ , μέλη και εκλεγμένοι τοπικοί άρχοντες τόσο με το ΠΑΣΟΚ  όσο και με τη Ν.Δ. , αλλά και μικρομεσαία στρώματα, έμποροι , καθηγητές μέσης εκπαίδευσης, συνταξιούχοι , ακόμη και γραφικοί! 
Προσπάθησα να καταλάβω ποια είναι η συγκολητική ουσία και βρίσκονται όλοι αυτοί οι διαφορετικών πολιτικών αποχρώσεων πολίτες εκεί.
 Η πρώτη απάντηση προφανής : η οικονομική και όχι μόνο κρίση «ακουμπάει » τους πάντες ενώ  ο κόσμος διψάει για κάτι καινούριο , κάτι έξω από το μέχρι σήμερα γνωστό πολιτικό – κομματικό σκηνικό. Και ως εδώ καλά. Κάτι όμως με έτρωγε μέσα μου. Τι άλλο λοιπόν, τι άλλο είναι αυτό που ενώνει όλο αυτό τον κόσμο και ήρθε ως εδώ; Αφού το παίδεψα λίγο ακόμη ήρθε ο «φωτισμός». Αυτό που δεν φαίνεται αρχικά σου αποκαλύπτεται με μια δεύτερη ματιά. Ο  ΛΑΟΣ  είπα μέσα μου, αυτή η «μαγική» λέξη ( που σημειωτέον ακούστηκε τουλάχιστον καμιά δεκαριά φορές  από την ομιλητή , με την επισήμανση ότι έχω εμπιστοσύνη  στο Λαό) είναι που ενώνει τους  πάντες  , δεξιούς – αριστερούς- κεντρώους- εργάτες – μικρομεσαίους ακόμη και τους αστούς!!! 

Και ως γνωστόν κάθε τι λαϊκό , κάθε  τι που σχετίζεται με το Λαό συνήθως αγιοποιείται , είναι τίμιο κ.λ.π.Ο Λαός λοιπόν , το Λαϊκό  στοιχείο και για να μην μας ξεφύγει κανείς συγκροτούμε  ΠΑΛΛΑΪΚΟ ΜΕΤΩΠΟ  και μάλιστα ΕΝΙΑΙΟ. Σεχταριστή είπα μέσα μου σα δεν  ντρέπεσαι.

Συνειρμικά μου ήρθε και η έννοια ΕΘΝΟΣ – ΕΘΝΙΚΟ  κ.λ.π. Άλλη έννοια πάλι, σκέφτηκα, που χωράει τους πάντες , μόνο που η τελευταία  είναι και αρνητικά φορτισμένη , σε παραπέμπει στο εθνικιστής- φασίστας  κ.λ.π. ξέρετε…
Άρα σωστά επιλέχτηκε από τον κ. Καζάκη για τίτλος  του υπό συγκρότηση κινήματός του το ΕΝΙΑΙΟ ΠΑΛΛΑΪΚΟ ΜΕΤΩΠΟ και όχι για παράδειγμα ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΛΛΑΪΚΟ ΜΕΤΩΠΟ.
Ας ανοίξω εδώ μια παρένθεση για να μην παρεξηγηθώ. Ο ίδιος αισθάνομαι  λαϊκός  τόσο από άποψη καταγωγής όσο και κουλτούρας και επίσης νιώθω  υπερήφανος για την Ελληνικότητά μου όχι τόσο από αιματολογική άποψη ( που να ξέρω άλλωστε τι ακριβώς αίμα κυκλοφορεί στις φλέβες μου ) αλλά όσο και κυρίως από άποψη παιδείας. Οι επισημάνσεις  γίνονται γιατί δεν είναι δα και τόσο δύσκολο  σε τέτοιες εποχές να σου κολήσουν καμιά ετικέτα όπως Ευρωλάγνος  κ.λ.π.
Ας  επανέλθουμε  όμως στα προηγούμενα . Είναι σαφές ότι στο Λαό υπάρχουν δυνατότητες  τόσο για το καλύτερο όσο και για το χειρότερο, αυτό άλλωστε μας διδάσκει η Ιστορία. Λαοί που αξιώθηκαν τη Δημοκρατικότερη Δημοκρατία  στα Νεώτερα χρόνια ( Βαϊμάρη )  λίγο αργότερα βρέθηκαν  να υπηρετούν το Ναζιστικό καθεστώς του Χίτλερ, αφού και ο φασισμός ,ξέρετε ,Λαϊκό κίνημα είναι : άρα και επομένως δεν είναι απλά και μόνο θέμα Λαού , αφού σ’ αυτόν υπάρχουν  τάξεις , όπως τάξεις υπάρχουν και στο έθνος.
Ερώτημα πρώτον λοιπόν : Ποια ακριβώς συμφέροντα  από ταξική άποψη θέλουμε  να υπηρετήσουμε  σ’ αυτόν τον ανελέητο  οικονομικό και όχι μόνο  πόλεμο που μας έχει κυρήξει  ο       παγκόσμιος     Καπιταλισμός.
Ερώτημα δεύτερο : Αν συμφωνήσουμε κάνοντας συγκεκριμένη  ανάλυση σε μια συγκεκριμένη κατάσταση στη θέση ότι , σε περιόδους κρίσης  όπου ο καπιταλισμός, επιτίθεται  παγκόσμια  ότι το Εθνικό είναι και προοδευτικό , με ποιες Εθνικές συμμαχίες θα αντιπαρατεθούμε σ’ «αυτόν» , με τι στόχο και ως πού θέλουμε να φτάσουμε.
Ας ανατρέξουμε και πάλι στην Ιστορία και μάλιστα  στην Ελληνική . Η ιστορία λοιπόν μας διδάσκει ότι το Ε.Α.Μ. ανδρώθηκε και κυριάρχησε  για ένα και μοναδικό λόγο, επειδή πάτησε πάνω σε εθνικά χαρακτηριστικά , αλλά  για τον ίδιο ακριβώς λόγο απέτυχε στη συνέχεια. Δεν μπόρεσε δηλαδή να κάνει κατανοητό στον κόσμο του ότι το ΚΥΡΙΟ  σε πρώτη φάση  που ήταν το Εθνικό ( Εθνική ανεξαρτησία) γίνεται ΔΕΥΤΕΡΕΥΟΝ στην επόμενη φάση του κινήματος , αφού η υλοποίηση  και των άλλων στόχων του ( της κοινωνικής απελευθέρωσης  και της Λαϊκής κυριαρχίας περνούσαν από την οικοδόμηση του  Σοσιαλισμού )
Μ’ άλλα λόγια η μη δυνατότητα εξέλιξης  ενός κινήματος με λαϊκό-δημοκρατικά χαρακτηριστικά  σε αντίστοιχο με σοσιαλιστικά ( όπου το Εθνικό υποχωρεί και το ταξικό γίνεται κύριο ) είναι κατά την άποψή μου και ο κύριος λόγος της συντριβής αυτού του επαναστατικού κινήματος.
Αν λοιπόν το τρίπτυχο που βάζει το ΕΠΑΜ, δεν χρωστάμε- δεν πληρώνουμε – επιστροφή  σε εθνικό νόμισμα  έχει Εθνικά και Λαϊκο – δημοκρατικά χαρακτηριστικά δεν έχει υποχρέωση προς τον κόσμο που το παρακολουθεί να εξηγήσει :
1ο : ότι ο δρόμος για την υλοποίηση των παραπάνω δεν είναι στρωμένος με ροδοπέταλα, έχει δυσκολίες και μάλιστα συγκεκριμένες , χρειάζονται θυσίες , ίσως και ρίσκο αφού παίζονται παιχνίδια ακόμη και κυρίως σε γεωστρατηγικό επίπεδο!!
2ο : ότι για να υπάρξει έστω και μια πιθανότητα υλοποίησης  των παραπάνω στόχων , χρειάζεται να κάνουμε σαφές στον κόσμο που μας ακούει ότι ο αγώνας χρειάζεται να έχει όχι μόνο Εθνικά αλλά και κυρίως ταξικά χαρακτηριστικά.
Ο κόσμος στην εκδήλωσή σας ρώταγε με αγωνία και δικαίως «θα κάνετε κόμμα κύριε Καζάκη;»  σαν αυτό από μόνο του με το πάτημα ενός κουμπιού θα έλυνε το πρόβλημα.
Αν δεν έχουμε ξεκάθαρες θέσεις για τα προηγούμενα με το φόβο ή το  επιχείρημα  ότι μπορεί να τρομάξουμε τον κόσμο, τότε φοβάμαι πως οδηγούμαστε σε τακτικισμούς που κι αυτοί χρειάζονται ( αρκεί να μην το παρακάνουμε) όμως φοβάμαι ακόμη περισσότερο πως όλος αυτός ο κόσμος στην  πρώτη δυσκολία , πριν ακόμη προλάβει να συγκροτηθεί σε κίνημα, θα διαλυθεί στα εξ ων συνετέθει.
Γι’ αυτό και η ευθύνη όσων αναλαμβάνουν να ηγηθούν κινημάτων  σε τέτοιες δύσκολες  εποχές είναι μεγάλες αφού μια ακόμη αποτυχία θα οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη απογοήτευση. Η περίπτωση άλλωστε των Δεινοσάυρων στη φυσική ιστορία  που είχαν μεγάλο σώμα αλλά μικρό εγκέφαλο και ακριβώς γι ‘ αυτό  το λόγο δεν μπόρεσαν να μετεξελιχθούν και να επιβιώσουν ,ίσως  πρέπει λίγο να μας προβληματίσει….
                                                                                                                Με τιμή
                                                                                                Μπασπανέλος  Βασίλης
                                                                                            Μηχ/γος Μηχ/κος -Εκπ/κος

Υ.Γ .
Κύριε Καζάκη καλησπέρα
Τις παραπάνω σκέψεις δημοσίευσα στον τοπικό τύπο μετά την ομιλία σας στο Βόλο. Από τότε έχω διαβάσει όλα τα κείμενα που δημοσιεύσατε στο  προσωπικό σας ιστολόγιο , τόσο αυτά που σχετίζονται με το οργανωτικό ζήτημα , όσο και αυτά που αναφέρονται στις τελευταίες εξελίξεις στο χώρο του ΕΠΑΜ. Ωστόσο οι παραπάνω προβληματισμοί συνεχίζουν να με απασχολούν . Θα ήθελα λοιπόν , αν δεν σας κάνει κόπο, την γνώμη σας για τις θέσεις που εκφράζω στο κείμενο μου.
Σας ευχαριστώ.


Για να μπορέσει ο λαός πρέπει να μιλήσουμε την γλώσσα του και να τον κινητοποιήσουμε με τον τρόπο που καταλαβαίνει ο ίδιος…

Καταρχάς, η δυνατότητα ενός κινήματος να απευθυνθεί στο σύνολο των λαϊκών στρωμάτων αποτελεί ανεξάντλητη πηγή δύναμης και επαναστατικής εγρήγορσης. Αν πιστεύει κανείς στ' αλήθεια στην ανάγκη της κοινωνικής εξέγερσης προκειμένου να ανατραπεί το καθεστώς που έχει επιβληθεί στην χώρα, τότε δεν μπορεί παρά να φροντίσει για την ενότητα του κοινωνικού υποκειμένου που καλείται να βγάλει σε πέρας αυτό το καθήκον. Κι αυτό φιλοδοξεί να κάνει το ΕΠΑΜ. Και νομίζω ότι το καταφέρνει, με όλα τα προβλήματα και τις αδυναμίες του, όπως άλλωστε δείχνει και οι συγκεντρώσεις όχι μόνο στον Βόλο, αλλά παντού, σ’ ολόκληρη την Ελλάδα. Ποια άλλη δύναμη σήμερα που ευαγγελίζεται ανάλογες θέσεις και επιδιώκει – στα λόγια έστω – την κοινωνική εξέγερση, ή την επανάσταση, μπορεί με σοβαρότητα να ισχυριστεί ότι έχει την κοινωνική απήχηση του ΕΠΑΜ; Καμιά. Αυτό από μόνο του κάνει το ΕΠΑΜ την πιο – εν δυνάμει έστω – καθαρόαιμη επαναστατική δύναμη αυτής της περιόδου.
Προσωπικά πιστεύω ότι ο μόνος τρόπος για να αποτύχει το ΕΠΑΜ είναι αν εμείς οι ίδιοι χάσουμε τον μπούσουλα και αυτογελοιοποιηθούμε απέναντι στον λαό. Δεν υπάρχει κανένας που να μπορεί να αναχαιτίσει την δυναμική του ΕΠΑΜ εκτός από το ίδιο το ΕΠΑΜ. Μπορεί να συμβεί κάτι τέτοιο; Και βέβαια μπορεί να συμβεί. Η ιστορία δεν υπογράφει συμβόλαια, ούτε παρέχει ασφαλιστικές δικλείδες, ή εγγυήσεις. Στην ιστορία των κοινωνικών αγώνων παγκόσμια δεν γνωρίζω κανένα κίνημα που απευθύνθηκε πλατιά στις τάξεις της κοινωνίας και του λαού και να κατάκτησε με κάποιον τρόπο – ιδεολογικό, ταξικό, ή άλλον – την εγγύηση ότι δεν πρόκειται να εκφυλιστεί. Όπως κι αν το δει κανείς δεν υπάρχουν λαγοπόδαρα που να σε προφυλάξουν από τους κινδύνους του εκφυλισμού. Μόνο οι παραθρησκευτικές, ή ιδεολογικοπολιτικές σέχτες, όπως αυτές που έχουν πλημμυρίσει σήμερα την αριστερά (από την ηγεσία του ΚΚΕ έως την ΑΝΤΑΡΣΥΑ) έτρεφαν ανέκαθεν την αυταπάτη ότι διαθέτουν οργανικά στο "πιστεύω" τους την απόλυτη εγγύηση της καθαρότητας και της επιτυχίας τους. Τέτοια σέχτα δεν είναι το ΕΠΑΜ και ούτε πρόκειται να γίνει. Τουλάχιστον όσο περνά από το χέρι μας.
Αυτό που παρατηρώ στην τοποθέτησή σου είναι η αντιπαράθεση του λαού με την τάξη και κατόπιν του έθνους με την τάξη. Αυτή δυστυχώς είναι μια παλιά ιδεολογικοπολιτική ασθένεια που αντλεί την καταγωγή της από τους πιο αντιδραστικούς θεωρητικούς της μοναρχίας και αργότερα της αστικής τάξης. Μόνο αυτοί οι θεωρητικοί έκαναν τα αδύνατα, δυνατά να διαχωρίσουν την τάξη από τον "λαό" και το "έθνος", έτσι ώστε οι δυο τελευταίες κατηγορίες να αποκτήσουν μεταφυσική υπόσταση. Τέτοιες μεταφυσικές έννοιες δεν μπορούν παρά να εκπροσωπούνται από μεταφυσικούς θεσμούς που όσο πιο απολυταρχικοί είναι τόσο καλύτερα, γιατί στέκονται υπεράνω της κοινωνίας των ταξικών συγκρούσεων. Οι θεωρητικοί αυτοί της μοναρχικής και της αστικής αντίδρασης πίστευαν και πιστεύουν ότι ο λαός και το έθνος δεν μπορεί να είναι αυθύπαρκτες ιστορικές συλλογικότητες μέσα στην κοινωνική δράση. Με ανησυχεί σοβαρά το γεγονός ότι αυτή η ασθένεια είναι τόσο ενδημική σε πάρα πολλούς και μέσα στην αριστερά σήμερα. Κι αυτό αποτελεί έναν σοβαρό δείκτη σχετικά με την κοινωνική απαξίωση της αριστεράς σήμερα. 
Δες, π.χ., την ευκολία που ορισμένοι παπαγαλίζουν δυο κατάφωρα αντιδραστικές θέσεις: Πρώτον, την θεωρία των "δύο εθνών", του έθνους των εργαζομένων και του έθνους του κεφαλαίου, δίνοντας έτσι αριστερό πρόσημο σε μια παλιά άκρως αντιδραστική θεωρία. Αυτός που επινόησε την θεωρία των "δύο εθνών" ήταν ο αντιδραστικός φιλομοναρχικός Ντισραέλι στο έργο του η Σίβυλλα στα 1843. Αυτός μίλαγε για την αναπόφευκτη διάλυση της κοινωνικής συνοχής με την άνοδο του καπιταλισμού, όπου το έθνος διασπάται ανάμεσα σε δυο έθνη: στο έθνος της φτωχών και στο έθνος των πλουσίων. Ο μόνος που θα μπορούσε να κρατήσει την συνοχή του έθνους, αλλά και της βρετανικής κοινωνίας δεν ήταν άλλος από τον θεσμό της μοναρχίας. Αντίθετα, για όλους τους προοδευτικούς θεωρητικούς εκείνης της εποχής με κορυφαίο τον Μαρξ, το έθνος δεν ήταν μια μεταφυσική οντότητα, αλλά η ιστορική συγκρότηση ενός νέου συλλογικού κοινωνικού υποκειμένου που διεκδικεί την κυριαρχία του και την δική του ιστορική ταυτότητα, του λαού. Ο λαός αποτέλεσε την νέα ιστορική ρίζα των εθνών που γέννησαν οι αστικές επαναστάσεις. 
Λένε ότι τα σύγχρονα έθνη αποτελούν επινόηση της αστικής τάξης. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη ανοησία. Η ιστορία διδάσκει ότι τα σύγχρονα έθνη ήταν το ιστορικό αποτέλεσμα της μάχης της αστικής τάξης με τους εκπροσώπους του μεσαίωνα, όταν η πρώτη χρειάστηκε να κινητοποιήσει μαζί της, προκειμένου να νικήσει τους δεύτερους, το σύνολο των υπόλοιπων καταπιεσμένων κοινωνικών στρωμάτων και τάξεων. Δεν ήταν επινόηση της αστικής τάξης, αλλά η αναγκαστική συμμαχία της αστικής τάξης με τους υπόλοιπους καταπιεσμένους προκειμένου να ξεφορτωθούν όλοι μαζί τους εκπροσώπους του μεσαίωνα. Έτσι γεννήθηκε η έννοια λαός και στη βάση του το σύγχρονο έθνος. Γι' αυτό ο λαός, όπως και το σύγχρονο έθνος, αποτελεί το ιστορικό λίκνο των σύγχρονων κοινωνικών τάξεων. Έξω από τον λαό και το έθνος δεν μπορεί να νοηθεί τάξη. Προπαντός εργατική τάξη. 
Ο λαός εμφανίζεται ως ανεξάρτητο υποκείμενο της ιστορίας από την στιγμή που σπάει τα δεσμά της απολυταρχίας, η οποία στηρίζεται στην παραδοχή ότι ο λαός και το έθνος δεν μπορούν να εκφράζονται από μόνοι τους παρά μόνο μέσα από την βούληση της υπέρτατης εξουσίας, κοσμικής και υπερκοσμικής. Να από που μας έρχεται η νεόκοπη θεωρεία των ελίτ, που δυστυχώς στην αριστερά εκφράζεται με τις θεωρίες περί ταξικών πρωτοποριών, ή αναγκαστικής κομματικής εκπροσώπησης. Ο λαός και το έθνος υπάρχουν, υφίστανται μόνο όσο υπάρχει και τους εκφράζει συγκεντρωτικά η απολυταρχία. Έτσι έλεγαν οι παλιοί ρασοφόροι υποστηρικτές της μοναρχίας.
Η ιστορική αλήθεια όμως είναι εντελώς διαφορετική. Όσο κυριαρχεί ιστορικά η απολυταρχία, όσο επιβάλλονται οι κοινωνικοπολιτικές ελίτ, οι άρχοντες, οι δικτάτορες και οι παρά φύση ηγέτες, ναι, τότε δεν υπάρχει λαός, δεν μπορεί να υπάρξει λαός. Υπάρχει μόνο με το νόημα που έδινε ο Χίτλερ στην έννοια Volk, δηλαδή ενός απόλυτα υποτακτικού πλήθους υπεξουσίων, ή υπηκόων, που για να εκφραστεί μπορεί να το κάνει μόνο μέσα από επιφανείς ηγέτες ή ελίτ, που λειτουργούν σαν «πατερούληδες» έξω, πέρα και πάνω από την μάζα.
Ο λαός εμφανίζεται στο προσκήνιο της ιστορίας όταν για πρώτη φορά διακυρρήσει με την πράξη του και με το αίμα του ότι το έθνος είναι αυτός ο ίδιος, ότι δεν αναγνωρίζει κανέναν πάνω από αυτόν και επομένως δεν αναγνωρίζει κανενός είδους εξουσία που δεν πηγάζει από την θέλησή του και δεν ασκείται προς όφελός του. Κι επομένως δεν χρειάζεται κανέναν υπεράνω αυτού για να εκφράζεται, ή για να υπάρχει. Αντίθετα είναι αυτός που καθορίζει την συγκρότηση του κράτους και της επικράτειας. Αυτός είναι ο "αυτοκράτωρ λαός" όπως έλεγε ο Ρήγας. Δεν είναι τυχαίο ότι το Σύνταγμα εμφανίζεται αυτήν ακριβώς την εποχή.
Το γεγονός ότι η σύγκρουση με την τυραννία καθορίζει την πρώτη ιστορική ενότητα του λαού, αυτό καθόλου δεν σημαίνει ότι ο λαός είναι ενιαίος και με ενιαία θέληση, όπως λανθασμένα εκτιμούσε ο Ρουσώ. Μέσα στα πλαίσιά του συγκρούονται, ανειρήνευτα τις περισσότερες φορές, κοινωνικά στρώματα και τάξεις από την πρώτη κιόλας στιγμή. Η ενότητα του λαού μπορεί να υπάρξει μόνο μέσα από την αναμέτρηση των διαφορετικών κοινωνικών δυνάμεων που τον απαρτίζουν με την εξουσία και τα συμφέροντα που κάθε φορά υπερασπίζει. Γι’ αυτό και κανένας θεσμός, όσο αντιπροσωπευτικός κι αν είναι, δεν μπορεί να αντικαταστήσει την λαϊκή κυριαρχία, η οποία εκφράζεται απολύτως ελεύθερα και πρωταρχικά πρώτα και κύρια μέσα από την κατοχύρωση στην πράξη του δικαιώματος του συνεταιρίζεσθαι και του συνέρχεσθαι για κάθε επιμέρους κοινωνικό στρώμα και τάξη του λαού.
Στο εσωτερικό του λαού διεξάγεται μια ασίγαστη πάλη που μόνο προσωρινά και υπό συγκεκριμένες ιστορικές συνθήκες διακόπτεται από ευρείες συμμαχίες. Μόνο και μόνο για να ανατραπούν στην αμέσως επόμενη στροφή των εξελίξεων. Οι συγκρούσεις αυτές έχουν αναγκαστικά στο επίκεντρό τους το ποια τάξη ή στρώμα θα βάλει την σφραγίδα των συμφερόντων του στην ενότητα του λαού. Ποια δηλαδή κοινωνικοταξικά συμφέροντα θα επικρατήσουν και θα εμφανιστούν με καθολική ισχύ ως συμφέρον όλου του λαού και του έθνους. Και οι συγκρούσεις αυτές, όπως όλες οι συγκρούσεις που γέννιουνται από τα κατάβαθα της κοινωνίας, εκφράζονται πρώτα και κύρια ως συγκρούσεις ιδεολογικές, ως συγκρούσεις οργανώσεων, κομμάτων και κινημάτων που επιδιώκουν να εκφράσουν την λαϊκή ενότητα.
Η ιδιαιτερότητα της εργατικής τάξης στον καπιταλισμό βρίσκεται στο γεγονός ότι δεν μπορεί να συγκροτηθεί ως τάξη σαν μια «απλή άθροιση ομώνυμων μεγεθών, το ίδιο περίπου όπως οι πατάτες μέσα σ’ ένα σακί αποτελούν ένα σακί με πατάτες», όπως έλεγε γλαφυρά ο Μαρξ. Ο Μαρξ επίσης έγραφε ότι «εφόσον εκατομμύρια οικογένειες ζουν κάτω από οικονομικές συνθήκες ύπαρξης, που ξεχωρίζουν τον τρόπο της ζωής τους, τα συμφέροντά τους και την κουλτούρα τους από εκείνες των άλλων τάξεων και τις αντιπαραθέτουν εχθρικά μ’ αυτές, συνιστούν μια τάξη. Στο βαθμό όμως που υπάρχει μόνο μια τοπική συνάφεια των συμφερόντων τους, όπως συμβαίνει ανάμεσα στους μικρούς αγρότες, και δεν δημιουργείται καμιά αίσθηση κοινότητας, κανένας εθνικός δεσμός και καμιά πολιτική οργάνωση, τότε δεν συγκροτούν τάξη.» Η εργατική τάξη είναι η μόνη που από τη φύση και τη θέση της στην αστική κοινωνία μπορεί να συγκροτηθεί αφεαυτού της σε τάξη αναδεικνύοντας την κοινότητα των συμφερόντων της, τους πανεθνικούς δεσμούς της και το δικό της πολιτικό κίνημα. Γι’ αυτό και είναι η πρώτη τάξη καταπιεσμένων στην παγκόσμια ιστορία που μπόρεσε από τα πρώτα κιόλας βήματά της να δημιουργήσει ένα αμιγώς δικό της μαζικό κίνημα και την συγκροτημένη δική της πολιτική εκπροσώπηση.
Μπορεί λοιπόν να συγκροτηθεί ή έστω να υπάρξει η εργατική τάξη ως κοινωνικό υποκείμενο έξω από το λαό και το έθνος που μέσα στα σπλάχνα του γεννήθηκε η «αίσθηση κοινότητας», οι «πανεθνικοί δεσμοί» και η «πολιτική της εκπροσώπηση»; Ούτε κατά διάνοια. Όποιος μιλά για εργατική τάξη έξω από τον λαό και το έθνος που την γέννησε, τότε μιλά για μια εικονική, μεταφυσική έννοια ικανή να υπάρχει μόνο στην φαντασία ορισμένων και στις σελίδες παρωχημένων εγχειριδίων.
Η ενότητα σήμερα του λαού που διεκδικεί να εκφράσει το ΕΠΑΜ είναι η πρωτογενής «αίσθηση κοινότητας» που χωρίς αυτήν καμμιά τάξη ή στρώμα της κοινωνίας δεν μπορεί να κατανοήσει τα δικά του ιδιαίτερα συμφέροντα. Μέσα στα πλαίσια πάντα των κοινών λαϊκών συμφερόντων που καθορίζονται, όπως πάντα, από την αντίθεση με την κυρίαρχη πολιτική και εξουσία. Ούτε η τάξη, όσο καλά οργανωμένη και συγκροτημένη κι αν είναι, ούτε βέβαια ο λαός, έχει ομοιογένεια. Η δύναμη ενός πολιτικού κινήματος, όπως το ΕΠΑΜ, είναι να συνδέεται οργανικά με τον λαό ως υφίσταται σε όλη την ποικιλοχρωμία του, αναδεικνύοντας μέσα από όλες τις διαφορετικότητες και τις αντιθέσεις, το κύριο, το καθοριστικό. Αυτό που μπορεί να ενώσει τις πιο πλατιές μάζες ενάντια στον κοινό αντίπαλο και να οδηγήσει στην νίκη. Διαφορετικά δεν θα μπορέσει να υπάρξει αυθεντικά παλλαϊκό κίνημα, αλλά μόνο κομματικές καρικατούρες «κινημάτων» με απόντα τον λαό.
Δεύτερο, είναι πολύ της μόδας σήμερα να κατηγορείται το ΕΑΜ ότι έχασε γιατί δήθεν δεν πέρασε από το εθνικό στο ταξικό. Πρόκειται για ανιστόρητη κατηγορία. Το ΕΑΜ οδηγήθηκε από την τότε ηγεσία του ΚΚΕ στην ήττα, γιατί δεν στάθηκε συνεπές έως στο τέλος στον εθνικό απελευθερωτικό χαρακτήρα του αγώνα που είχε προσδώσει εξαρχής. Ο διαχωρισμός του ταξικού από το εθνικό είναι που οδήγησε στην ήττα και στον εμφύλιο. Ο Σιάντος, π.χ., μιλώντας στην ΠΕΕΑ, την κυβέρνηση του βουνού, θεωρούσε ότι επειδή το ΚΚΕ ήταν «ταξικό» κόμμα και όχι «εθνικό», αποδεχόταν ότι το «εθνικό» ζήτημα προηγούταν εκείνη την στιγμή από το «ταξικό» και επομένως η Γκαζέρτα και η παράδοση του κινήματος στους Άγγλους και τους υποτακτικούς τους πολιτικούς της Μέσης Ανατολής, ήταν αποδεχτή λύση μέχρι να έρθει η ώρα του «ταξικού» ζητήματος. Με άλλα λόγια υιοθετούσε ανοιχτά το «εθνικό» ζήτημα ως ένα διαταξικό ζήτημα που δεν μπορούσε να λυθεί χωρίς την αστική τάξη, ή τουλάχιστον εκείνα τα τμήματά της που ήταν προσδεμένα με την αποικιοκρατική επικυριαρχία των Άγγλων. Περιορίζοντας δηλαδή το εθνικό ζήτημα απλά και μόνο στην αποχώρηση των κατακτητών και την αποκατάσταση της νομιμότητας. Όπως δηλαδή το έβαζε και το κατανοούσε η αστική τάξη. Και όχι όπως το είχε αναδείξει και το είχε κατακτήσει στις διακηρύξεις και στις πράξεις του το ίδιο το ΕΑΜ.
Εκεί βρισκόταν το πρόβλημα. Η κατάκτηση του έθνους και της εκπροσώπησής του από την εργατική τάξη και την διανόηση, που είχε ήδη συντελεστεί μέσα στην κατοχή με το κίνημα αντίστασης, αποτελούσε κορυφαία ταξική πράξη που χωρίς αυτή δεν νοείται η ανάδειξη της εργατικής τάξης και του νέου ταξικού μπλοκ δυνάμεων στην εξουσία. Αυτό ήταν το ΕΑΜ. Δυστυχώς, με την απελευθέρωση η τότε ηγεσία του ΚΚΕ εγκατέλειψε, ίσως δίχως ποτέ να καταλάβει, το ταξικό και συνάμα εθνικό επίτευγμα διασπώντας την απόλυτη συνάφεια του ταξικού με το εθνικό. Σ’ αυτό οφείλεται η ήττα, αλλά και το γεγονός ότι ολόκληρο το κίνημα και μαζί του ο λαός σύρθηκε σ’ έναν καταστροφικό εμφύλιο που επέβαλε και διεξήγαγε με τους δικούς της όρους η αντίδραση.
Το ΕΠΑΜ δεν πρόκειται να επαναλάβει το ίδιο λάθος. Δεν πρόκειται να διαχωρίσει το ταξικό από το εθνικό, υπέρ τους ενός, ή του άλλου. Στις μέρες μας είναι αδύνατο και αδιανόητο να εκπληρώσεις το ένα χωρίς το άλλο. Για μένα κοινός παρανομαστής και των δυο είναι η κινητοποίηση της μεγάλης πλειοψηφίας του λαού μέσα από την συνειδητοποίηση ότι πέρα από τις επιμέρους αντιθέσεις υπάρχει κάτι που μπορεί να την ενώσει: το γεγονός ότι το υπάρχων καθεστώς – όπως κι αν το εννοεί ή να το ερμηνεύει κανείς – δεν συμβιβάζεται πλέον με την ίδια την επιβίωση της συντριπτικής πλειοψηφίας του λαού, αλλά και του ίδιου του έθνους όπως έχει ιστορικά συγκροτηθεί και έχει διεκδικήσει την ανεξαρτησία του. Όποιος θεωρεί ότι αυτά είναι ζητήματα δευτερεύοντα μπροστά στο όποιο «καθαρό» ταξικό καθήκον, τότε είτε δεν έχει καταλάβει απολύτως τίποτε από ότι συμβαίνει, είτε είναι αιχμάλωτος της ιδεολογίας του ιμπεριαλισμού που από γεννησιμιού της στηρίχθηκε στην άρνηση του έθνους στο όνομα του κοσμοπολιτισμού και στην άρνηση του λαού και της δημοκρατίας στο όνομα του κορπορατισμού, με φασιστική, υπερεθνική ή άλλη φανταχτερή δήθεν διεθνιστική περιβολή.

Δημήτρης Καζάκης,

Έλαβα και παραθέτω την παρακάτω επιστολή του κ. Τ. Φωτόπουλου


Κύριε Καζακη,

Πολύ λυπήθηκα όταν έμαθα οτι το μπλογκ σας φιλοξένησε σήμερα συκοφαντική επίθεση εναντίον μου απο ανώνυμους αλήτες --είναι ο επιεικέστερος όρος που μπορώ να χρησιμοποιήσω για τις πιο ανέντιμες πολιτκές πρακτικές που χρησιμοποιούν εναντίον μου, και οι οποίοι μπορεί να ενεργούν και εν υπηρεσία, κάποιοι με τα ψευδώνυμα "Omadeon" και "αιρετικός¨. Οι άνθρωποι αυτοί (που μόνο φαινομενικά ανήκουν στο ανθρώπινο είδος και βρίζεις τα ζώα αν τους αποκαλέσεις ζώα)  , όπως κατήγγειλα και στο τελευταίο άρθρο μου που υποθέτω δεν το διαβάσατε μολονότι αναδημοσιεύθηκε ευρέως σε πάρα πολλά μπλόγκς της Αριστεράς --και θα παρακαλούσα να το διαβάστε για να δείτε τη στοιχειοθέτηση των κατηγοριών μου --με την προφανή υποστήριξη κάποιων πολιτικών δυνάμεων της "Αριστερας", που φαινεται δεν διστάζουν να καταφεύγουν σε παρόμοια μέσα, γίνονται καθημερινώς και θρασύτεροι  :


ΟΛΑ όσα αναφέρουν στο μπλόγκ σας για θέσεις μου ΕΙΝΑΙ ΑΘΛΙΑ ΨΕΥΔΗ ΚΑΙ ΣΥΚΟΦΑΝΤΙΕΣ που τα έχουμε δείξει επανειλημμένα ως τέτοια και εγω προσωπικά και τα μέλη του Δίκτυου Περιεκτικής Δημοκρατίας, και φυσικά κάποιος  που έχει τη παραμικρή ιδέα από το συγγραφικό μου έργο  ξέρει πολύ καλά αν έχει οποιαδήποτε σχέση με τη πραγματικότητα ο χαρακτηρισμός μου σαν "Σταλινικού" κλπ.  Επομένως, το να φιλοξενεί το μπλογκ σας σχόλια που με χαρακτηρίζουν ατεκμηρίωτα  "Σταλινικο" είναι τουλάχιστον  πολιτικα ανέντιμο ,αλλά και άκρως συκοφαντικό και υβριστικό. Όπως θα ξέρετε, κριτική στις θέσεις σας άσκησα και εγώ και είχατε κάθε δικαίωμα να κριτικάρετε και εσείς  τις θέσεις μας, μολονότι απο όσο γνωρίζω δεν το κάνατε, παρά το γεγονός  οτι ενας εποικοδομητικός δημόσιος διάλογος για τις εκατέρωθεν  θέσεις  θα ήταν σίγουρα χρήσιμος. Εκείνο που δεν έχει όμως κανένας μας δικαίωμα είναι οι προσωπικές συκοφαντικές επιθέσεις και ύβρεις, τις οποίες πάντοτε θεώρησα άξιες για άθλια υποκείμενα του υποκόσμου όπως οι προαναφερθέντες θρασύδειλοι κουκουλοφόροι, και θέλω να ελπίζω οτι και εσείς συμφωνείτε μαζί μου και θα αποσύρετε άμεσα τα συκοφαντικά σχόλια εναντίον μου, των οποίων φαντάζομαι ότι δεν γνωρίζετε την ύπαρξη γιατι δεν μπορώ να σκεφθώ ότι εσκεμμένα επιτρέψατε παρόμοιους  οχετούς λάσπης από το επώνυμο μπλογκ σας (το οποίο φαντάζομαι θα έχει και αυτό κάποιους δεοντολογικούς κανόνες , όπως κάθε σοβαρό μπλογκ, να μην δημοσιεύει ατεκμηρίωτους χαρακτηρισμούς κατά δημοσίων  προσώπων ή σχόλια χυδαία και υβριστικά, καθώς και ανώνυμες καταγγελίες . Ελπίζω συμφωνείτε μαζί μου ότι αν επιτρέψουμε  παρόμοιες τακτικές ζούγκλας, που κάποιοι καλλιεργούν εκμεταλλευόμενοι την βολική διαδικτυακή ανωνυμία, και οι οποίες φυσικά θα γενικευθούν τελικά,   αυτό θα οδηγήσει στην αυτοκαταστροφή κάθε πραγματικής αντίστασης στην επιβαλλόμενη καταστροφή της χώρας απο τις ξένες και ντόπιες  ελίτ. Αυτό θέλουμε; Μήπως αυτοί που παριστάνουν τους υποστηρικτές σας παίζουν εντελώς άλλο ρόλο στη πραγματικότητα, γιατί αυτό ακριβώς επιδιώκουν;  

Τέλος δεν χρειάζεται να επισημάνω το αυτονόητο οτι ανώνυμοι λασπολόγοι μπορεί να βρίζουν  και συκοφαντούν χωρίς καμιά πολιτική ή άλλη συνέπεια, πράγμα βέβαια που δεν ισχύει στη περίπτωση επωνύμων μπλογκς  που φιλοξενούν παρόμοιες αθλιότητες. 

Takis Fotopoulos

Ένα σύντομο σχόλιο:

Οι αναρτήσεις για τις οποίες έχει αποκλειστική ευθύνη ο διαχειριστής του Blog είναι οι δικές του που αναρτώνται επώνυμα. Έχω σαν αρχή μου, αφενός, να μην παρεμβαίνω στην σχολιογραφία επί των κειμένων μου, είτε είναι ανώνυμα, είτε είναι επώνυμα σχόλια, και, αφετέρου, να μην κατεβάζω οτιδήποτε αναρτά ο οποιοσδήποτε εκτός και αν υπερβαίνει τα όρια της προσωπικής χυδαιότητας. Κι αυτό απ' όσο μπορώ να θυμηθώ έχει συμβεί πριν αρκετό καιρό, στην περίπτωση δυο ανώνυμων σχολίων που χρησιμοποιούσαν την γνωστή διάλεκτο του φασιστικού υποκόσμου. Δεν το έχω κάνει σε καμιά άλλη περίπτωση, ανεξάρτητα από το αν συμφωνώ ή διαφωνώ μ' αυτά.
Όποιος κάνει τον κόπο να ξεφυλλίσει την σχολιογραφία σε διάφορες παλιότερες αναρτήσεις μου θα διαπιστώσει ότι υπάρχουν ανώνυμα, ή και επώνυμα σχόλια που εκφράζονται πολύ πιο σκληρά και άσχημα για μένα τον ίδιο, απ' ότι για τον κ. Φωτόπουλο. Δεν τα "κατέβασα". Όπως δεν πρόκειται να "κατεβάσω" και τα σχόλια για τον κ. Φωτόπουλο. Όχι γιατί συμφωνώ, ή διαφωνώ μαζί τους, αλλά γιατί πολύ απλά δεν το κάνω. Είναι θέμα αρχής.
Τέλος, θα ήθελα να δηλώσω ότι όποτε θέλησα να αντιπαρατεθώ με κάποιον το έκανα δημόσια και επωνύμως. Δεν βάζω άλλους να το κάνουν για μένα. Ούτε στο προσωπικό μου blog, ούτε πουθενά αλλού. Όσο για την κριτική που κατά καιρούς μου έχει ασκήσει ο κ. Φωτόπουλος είναι ευπρόσδεκτη. Δεν απάντησα ποτέ γιατί πολύ απλά δεν βρήκα σε τι με αφορά, μιας και οι κριτικές του παρατηρήσεις δεν αφορούν εκφρασμένες θέσεις και απόψεις μου, αλλά αποκλειστικά δικές του "ερμηνείες". 

Δημήτρης Καζάκης


Τρίτη, 17 Ιανουαρίου 2012

Το ΕΠΑΜ και οι τιμητές του!

Απάντηση σε μια ανακοίνωση αποχώρησης μελών του τομέα Δυτικής Αθήνας του Ε.Πα.Μ.

Σύμφωνα με μια μικρή ομάδα που αποχώρησε από τον τομέα της Δυτικής Αθήνας, το ΕΠΑΜ έχασε τον προσανατολισμό του και γι’ αυτό οι κύριοι και οι κυρίες αυτές ένιωσαν την ανάγκη να γίνουν οι τιμητές του. Κανένα πρόβλημα, αρκεί να μιλούσαν την γλώσσα της αλήθειας, ή έστω της ειλικρίνειας. Δυστυχώς δεν διαπίστωσα ίχνος ειλικρίνειας και αλήθειας. Κι αυτή η κατάφωρη διαστρέβλωση της πραγματικότητας με αναγκάζει να απαντήσω και μάλιστα με το ύφος που αρμόζει σ’ ένα τέτοιο κείμενο. Βέβαια, όταν ο υπογράφων εμφανίστηκε μπροστά τους για να εισπράξει την ανελέητη κριτική τους, οι τιμητές αυτοί σίγησαν. Κοινώς το βούλωσαν! Η αναμέτρηση κατά πρόσωπο φαίνεται να μην είναι το φόρτε τους. Ας είναι, δεν πειράζει. Ο καθένας στη ζωή του διαλέγει το χρώμα που τον χαρακτηρίζει. Απλά με προβληματίζει το τι δουλειά είχε κάποιος μέσα στο ΕΠΑΜ που ξέρει να βάφεται μόνο κίτρινος.
Φαίνεται λοιπόν ότι οι κύριοι και οι κυρίες αυτές αποχωρούν γιατί το ΕΠΑΜ έγινε, ή γίνεται κόμμα. Πότε έγινε αυτό; Σε ποιο ντοκουμέντο αναφέρεται; Πότε ειπώθηκε κάτι τέτοιο; Ποτέ! Απλά οι σκοτεινές δυνάμεις που κινούν τα νήματα στο ΕΠΑΜ έχουν αποφασίσει να το κάνουν κόμμα, «νέο μαντρί», όπως λένε, κι αυτοί ως νέοι Δον Κιχώτες ή Σάντσο Πάντσα – δική σας η επιλογή – έτρεξαν να το σώσουν προκαταβολικά. Έχουν και το θράσος μάλιστα να απαγγέλουν εγγράφως απόσπασμα από το «Τι είναι και τι Θέλει το ΕΠΑΜ», αρκούντως λογοκριμένο μπας και βρουν υποψία ερείσματος.
Μάλιστα με εγκαλούν – εγγράφως βέβαια, μιας και όπως είπαμε όταν βρισκόμαστε καταπρόσωπο ξέρουν μόνο να τηρούν την γνωστή στάση της κότας! – ότι προσωπικά μεθοδεύω την μετεξέλιξη του ΕΠΑΜ σε κόμμα. Από πού προκύπτει κάτι τέτοιο; Μόνο από τα σκοτεινά βάθη του ψυχισμού τους. Διότι όποιος διαβάσει όχι μόνο το «Τι είναι και τι θέλει το ΕΠΑΜ», αλλά κυρίως την πρόσφατη συνεισφορά μου στο διάλογο για το οργανωτικό, μπορεί να δει επακριβώς τι σκέφτομαι και τι υποστηρίζω. Κι όποιον στοιχειωδώς τον διακρίνει η προσωπική εντιμότητα μπορεί να διαπιστώσει κατά πόσον έχει αλλάξει κάτι ουσιαστικό από την εποχή της Ιδρυτικής. Υπάρχει έστω μια κριτική νύξη επί του κειμένου που υπογραφώ; Ούτε κατά διάνοια. Τα γραπτά δεν βολεύουν, η συνομωσιολογία και το κουτσομπολιό φαίνεται ότι είναι τα μόνα που τους είναι οικεία!
Αλήθεια, πότε και που από την εποχή της Ιδρυτικής είχε το ΕΠΑΜ αποκλείσει την κάθοδο στις εκλογές; Μήπως στο «Τι είναι και τι θέλει το ΕΠΑΜ», που όλως δια μαγείας τους διέφυγε η συγκεκριμένη τοποθέτηση; Θα μπορούσε κάποιος από τους κυρίους ή τις κυρίες να εμφανίσουν έστω και μια τοποθέτηση του ΕΠΑΜ που να αποκλείει την κάθοδο στις εκλογές κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες και προϋποθέσεις; Τέτοια τοποθέτηση δεν υπάρχει. Ότι λέγαμε στην Ιδρυτική, το ίδιο λέμε και σήμερα: Για εμάς οι εκλογές δεν είναι αυτοσκοπός. Θα δώσουμε την μάχη των εκλογών μόνο και υπό την προϋπόθεση ότι έχουμε τις απαραίτητες δυνάμεις, το αναγκαίο ρίζωμα στην κοινωνία και τις αναγκαίες πολιτικές προϋποθέσεις. Όπως και να ‘χει, το αν θα κατέβει το ΕΠΑΜ ή όχι στις εκλογές είναι υπόθεση για την οποία θα αποφασίσουν τα μέλη του συλλογικά και όχι κάποιοι αυτοδιορισμένοι ινστρούκτουρες. Όποιος θεωρεί από τώρα ότι έχει την σωστή απάντηση στο τσεπάκι του και δεν χρειάζεται να συζητηθούν από το σώμα του ΕΠΑΜ οι διάφορες πιθανές εναλλακτικές, τότε έκανε λάθος πόρτα. Έψαχνε την είσοδο για μια παραθρησκευτική πολιτική οργάνωση και κατά λάθος μπήκε στο ΕΠΑΜ.
Βεβαίως, οι κύριοι και οι κυρίες έχουν κάθε δικαίωμα να θεωρούν ότι το να κατέβει το ΕΠΑΜ κάτω από οποιεσδήποτε προϋποθέσεις στις όποιες εκλογές, όποτε κι αν γίνουν, όποιος κι αν τις επιβάλει, αποτελεί αμάρτημα καθοσιώσεως. Είναι δικαίωμά τους. Όμως, τέτοια θέση δεν είχε ποτέ το ΕΠΑΜ. Δεν μπορούν να εγκαλούν το ΕΠΑΜ γιατί δεν πειθάρχησε στην δική τους λογική και στις δικές τους θέσεις. Κάτι τέτοιο όχι μόνο δεν είναι έντιμο, δεν είναι καν λογικό. Πολύ περισσότερο από την στιγμή που ποτέ – για το ελάχιστο διάστημα που βρέθηκαν περαστικοί από τις γραμμές του ΕΠΑΜ – δεν είχαν την φρόνηση και κυρίως το ανάστημα να εκφράσουν ανοιχτά αυτές τις θέσεις τους και να τις ζυμώσουν ανοιχτά στο σώμα του ΕΠΑΜ. Για να διαπιστώσουν έστω πόσο αποδεχτές είναι από την συντριπτική πλειοψηφία των μελών του ΕΠΑΜ και φυσικά από την κοινωνία. Εκτός πάλι κι αν κατέχουν την μόνη επί γης απόλυτη αλήθεια, την συνταγή δια πάσα νόσο και μαλακίαν και επομένως ο πολιτικός διάλογος, αλλά και οι δημοκρατικές διαδικασίες εντός του ΕΠΑΜ είναι εντελώς περιττές. Ιδίως αν τύχει και η πλειοψηφία υποπέσει στο θανάσιμο αμάρτημα να διαφωνήσει με τα δικά τους «ιερά και όσια».
Σήμερα φεύγουν και καταγγέλλουν το ΕΠΑΜ ότι δεν ακολουθεί τη λογική τους, η οποία ποτέ δεν υπήρξε επίσημη θέση και άποψη του ΕΠΑΜ. Κάτι συμβαίνει εδώ. Ψυχιατρικό σύνδρομο, ή σκοπιμότητα; Μας είναι αδιάφορο.
Είναι πραγματικά πολύ εύκολο να αφήνεις ρετσινιές και πρόστυχες κατηγορίες για «ενός ανδρός αρχή», την ίδια στιγμή που δικαιολογείς την πιο πρόστυχη ασφαλίτικη, προβοκατόρικη και χαφιέδικη πρακτική. Πόσο γενναίο και αντρίκιο είναι για κάποιον να μιλά για «ενός ανδρός αρχή», αλλά μπροστά σ’ αυτόν που κατηγορείς το μόνο που ξέρεις να κάνεις είναι να σιωπάς και να τον «γλύφεις» με τον πιο χυδαίο τρόπο;
Όσο για το ότι κατηγορήθηκαν και στοχοποιήθηκαν άδικα άτομα, προσωπικά θα κάνω κάποιες πολύ απλές ερωτήσεις:
1.      Πότε ειπώθηκε κάτι κρυφά, ή πίσω από την πλάτη του οποιουδήποτε; Απ’ όσο γνωρίζω, τόσο ο υποφαινόμενος, όσο και η προσωρινή Πολιτική Επιτροπή μίλησε πάντα ανοιχτά και δημόσια. Δεν απέφυγε καμιά δημόσια αντιπαράθεση, ή διαφωνία, ούτε φίμωσε ποτέ κανένα. Είναι απολυταρχική πρακτική αυτή; Ή μήπως θα έπρεπε να πάρουμε πρώτα την άδειά τους για να μιλήσουμε όπως αισθανόμαστε, ή όπως νομίζουμε; Ωραία λογική. Ιδανική μόνο για παραθρησκευτικές οργανώσεις.
2.      Έχει δικαίωμα η προσωρινή Πολιτική Επιτροπή να αποβάλει από τις τάξεις της όποιον προσπαθεί να την μαγνητοφωνήσει κρυφά και όποιον επιχειρεί με άθλια κουτσομπολιά να διαβάλει τους συναγωνιστές του; Έχει ή δεν έχει το δικαίωμα; Προφανώς οι κύριοι και οι κυρίες ξέχασαν ότι στην Ιδρυτική η συγκρότηση των προσωρινών κεντρικών οργάνων έγινε με την συμφωνία ότι, αφενός, μπορούν να αποβάλουν όποιο από τα  μέλη τους δεν συμβάλει στην δουλειά και, αφετέρου, τα μέλη τους μπορούν να ανακληθούν ανά πάσα στιγμή από τους τομείς και τους πυρήνες του ΕΠΑΜ. Εκτός βέβαια κι αν το ρουφιανιλίκι θεωρείται αξιέπαινος τρόπος συνεισφοράς στην κοινή προσπάθεια.
3.      Πώς θα χαρακτήριζε κάποιος τις πρακτικές κρυφής μαγνητοφώνησης, διακίνησης πρόστυχων κουτσομπολιών που θα μπορούσαν να εκθέσουν το ΕΠΑΜ σε αστυνομικές διώξεις ως «τρομοκρατική οργάνωση», διακίνησης «εμπιστευτικών πληροφοριών» ότι ο Καζάκης έχει επιχειρηματίες χορηγούς και ότι τα παίρνει για να κατέβει το ΕΠΑΜ στις εκλογές κι άλλα πολλά; Ο υποφαινόμενος τα χαρακτήρισε πρακτικές προβοκατόρων, χαφιέδων και ρουφιάνων. Έχει κανείς αντίρρηση; Αν έχει, ας βγει να το πει. Ο υποφαινόμενος, όπως και πολλά από τα μέλη της προσωρινής ΠΕ, μίλησαν δημόσια και ανοιχτά, όχι πίσω από κλειστές πόρτες και κλειδαρότρυπες. Και δέχτηκαν κριτική. Πολλές φορές άδικη, γιατί ορισμένοι συναγωνιστές έμειναν στο συναίσθημα αγνοώντας τα γεγονότα. Όποιος όμως τολμά ας αρνηθεί ευθέως ότι υπήρξαν αυτές οι πρακτικές, αντί να κρύβεται πίσω από δήθεν άδικους διωγμούς εναντίον αγωνιστών.
4.      Ποιος ήταν ακριβώς ο διωγμός; Το γεγονός ότι η προσωπική ευπρέπεια και η αξιοπρέπεια δεν μας επιτρέπει να δεχθούμε τέτοιες πρακτικές όχι μόνο μέσα στο όργανο, άλλα ούτε καν ανάμεσά μας; Όσο η προσωρινή ΠΕ ανεχόταν τέτοια υποκείμενα, εγώ προσωπικά δεν είχα καμιά θέση σ’ αυτήν γι’ αυτό και παραιτήθηκα. Ακολούθησαν και μερικοί άλλοι. Σήμερα, αφού αυτά τα υποκείμενα αποχώρησαν, οι παραιτήσεις μας ανακλήθηκαν. Τι θα έπρεπε να κάνουμε κατά τους κυρίους και κυρίες; Να μείνουμε παραιτημένοι και να παραδώσουμε τα κλειδιά του ΕΠΑΜ στους ίδιους; Αν ήθελαν τα κλειδιά του ΕΠΑΜ, όπως τα ζήτησαν ευθαρσώς οι εκπρόσωποί τους στην προσωρινή ΠΕ, θα έπρεπε να περιμένουν να κερδίσουν πρώτα το συνέδριο. Και τότε χάρισμά τους. Δεν τους βγήκε όμως και τώρα μας ζητάνε τον λόγο: Ή θα έπρεπε να δεχτούμε τα τελεσίγραφα μιας μικρής ομάδας που ήθελε να μετατρέψει το ΕΠΑΜ σε ένα ακόμη άθλιο γκρουπούσκουλο. Ή θα έπρεπε να αποδεχτούμε τις χαφιέδικες και προβοκατόρικες πρακτικές του οποιουδήποτε γιατί το παίζει μέγας αγωνιστής του ΕΠΑΜ. Είναι λογική αυτή; Ή μήπως οι «εγκέφαλοι» αυτής ομάδας είναι τόσο, μα τόσο ανόητοι ώστε να θεωρούν ότι αν απομακρυνόμουν εγώ και μερικοί άλλοι συναγωνιστές από τα προσωρινά κεντρικά όργανα, αυτοί θα έκαναν περίπατο στην κατάληψη του ΕΠΑΜ; Είναι στ’ αλήθεια τόσο ανόητοι που να νομίζουν ότι θα μπορούσαν να με φιμώσουν και να με απωθήσουν στο περιθώριο με μόνο όπλο την παραίτησή μου από τα όργανα; Αν ναι, τότε πολύ θα με διασκέδαζε να δω πώς θα τα κατάφερναν. Αλλά είπαμε, προσκυνάμε δουλικά τον αφέντη όταν είναι να περάσει το δικό μας, για να καταγγείλουμε κατόπιν την «ενός ανδρός αρχή» όταν δεν μας περάσει.
5.      Πώς θα χαρακτηριζόταν κάποιος που καπηλεύεται την πρωτοβουλία κάποιων εκατοντάδων συναγωνιστών του γιατί έτυχε να βρίσκεται διαχειριστής του blog της; Πώς; Αυτό συμβαίνει με το blog Σεισάχθεια, απ’ όπου μάλιστα ο διαχειριστής της –θεωρώντας προφανώς ως προσωπική ιδιοκτησία του ένα blog που δεν ξέρει καν τι θα το τι σημαίνει Σεισάχθεια – κατέβασε τα εμβλήματα του ΕΠΑΜ για να αναρτήσει τα κίτρινα χρώματα του κατ’ άλλα «βαθύ κόκκινου» λίγες ημέρες μετά την προβοκάτσια ότι ο Καζάκης τα παίρνει από τον Καμμένο. Ή μήπως κι αυτό είναι άδικη κατηγορία εναντίον αγωνιστών; Αν είναι έτσι οι αγωνιστές, τότε προτιμώ να τους φτύνω κατάμουτρα μήπως και βασκάνουν. Κι αυτό το έκανε ο εν λόγω λεβέντης πριν καν η προσωρινή ΠΕ βγει και τον καταγγείλει δημόσια για προβοκατόρικες και χαφιέδικες πρακτικές. Προσωπικά χαρακτήρισα την καπηλεία της συλλογικής δουλειάς συναγωνιστών από κάποιον που είχε οριστεί να κρατά το blog της, ως πράξη ανέντιμη, πρόστυχη και ανάξια οποιουδήποτε έχει στοιχειώδες φιλότιμο και αξιοπρέπεια. Σπάνια γνωρίσματα, απ’ ότι φαίνεται, στον ανεστραμμένο κόσμο των «αγωνιστών» αυτού του φυράματος. Και το έκανα δημόσια και ανοιχτά. Το ίδιο έκαναν και άλλα μέλη της προσωρινής ΠΕ με τον δικό τους τρόπο και λόγο. Τι θα έπρεπε να κάνουμε; Να το βουλώσουμε; Να επιβραβεύσουμε όλες αυτές τις άθλιες πρακτικές; Να γλύψουμε, εκεί που μια ολόκληρη ζωή φτύνουμε; Να πούμε, δεν πειράζει γιατί αυτός παλιά ήταν καλός συντροφάκος και θα είχε τους λόγους του που έγινε ρουφιάνος; Όχι αγαπητοί κύριοι και κυρίες; Ο προβοκάτορας είναι προβοκάτορας όταν ακολουθεί τέτοιες πρακτικές και ο ρουφιάνος, ρουφιάνος, ακόμη κι αν είναι αδερφός!
Τέλος, ακούσαμε και το εξής καταπληκτικό: το να πάρει την νομική μορφή «πολιτικού κόμματος» το ΕΠΑΜ σημαίνει ότι γίνεται κατ’ ουσία κόμμα. Καταρχάς η συζήτηση της νομικής μορφής υπήρχε από την Ιδρυτική και αφέθηκε να λυθεί στο πρώτο τακτικό συνέδριο του ΕΠΑΜ. Σύμφωνα με την λογική των κυρίων και κυριών το γεγονός και μόνο ότι συζητάμε την νομική μορφή «πολιτικού κόμματος», σημαίνει ότι θέλουμε να κάνουμε το ΕΠΑΜ νέο μαντρί και άλλα εντελώς φαιδρά. Καταρχάς, η άρνηση του κόμματος γενικά δεν υπάρχει σε κανένα από τα βασικά κείμενα του ΕΠΑΜ. Αλήθεια, μιας και εμφανίζονται τιμητές του «Τι είναι και τι θέλει το ΕΠΑΜ», γιατί άραγε τους διέφυγε η οικεία παράγραφος; Αν είχαν κάνει τον κόπο να την διαβάσουν θα ήξεραν ότι ευθύς εξαρχής λέγαμε ότι το ΕΠΑΜ είναι Μέτωπο, όχι γιατί αρνούμαστε τα κόμματα γενικά, αλλά γιατί, αφενός, αρνούμαστε την εσωτερική λογική και συγκρότηση των σημερινών κομμάτων και, αφετέρου, γιατί ο καθένας από εμάς έχει – και καλά κάνει και έχει – την δική του ιδιαίτερη κομματική λογική. Αυτή την ιδιαίτερη κομματική λογική είναι που βάζουμε στην άκρη προκειμένου να ενταχθούμε και να παλέψουμε μέσα στο Μέτωπο.
Μήπως το ΕΠΑΜ υιοθετεί την κυρίαρχη λογική και συγκρότηση των σημερινών κομμάτων; Πού και πώς το κάνει; Το ΕΠΑΜ, όπως είχε υποχρέωση, έθεσε σε ανοιχτό, δημόσιο διάλογο το οργανωτικό του μπροστά στο τακτικό του συνέδριο που θα πάρει απόφαση για το καταστατικό και τους οργανωτικούς κανόνες του. Πεδίο δόξης λαμπρό για όποιον θέλει να καταγγείλει εμπεριστατωμένα σε όλα τα μέλη του ΕΠΑΜ τα καταχθόνια σχέδια που θέλουν να το μετατρέψουν σε κόμμα και να τα κερδίσει με τις απόψεις του. Συμβολή σ’ αυτόν τον διάλογο υπήρξε και από εμένα. Θα ήθελα πάρα πολύ να δω συγκεκριμένες βολές για το πώς και με ποιον τρόπο πατρονάρω το ΕΠΑΜ ώστε να μετεξελιχθεί σε κόμμα και μάλιστα σε κόμμα «νέο μαντρί». Αντί για κάτι συγκεκριμένο βλέπω μόνο κουτσομπολιά και υπονοούμενα που απλά παίζουν με τις λέξεις.
Όσο για το πεδίο δόξης λαμπρό, αυτό απαιτεί αληθινούς αγωνιστές με «κοχόνες» για να βγουν ανοιχτά και να διεκδικήσουν με επιχειρήματα την ορθότητα των απόψεών τους μπροστά σε όλα τα μέλη του ΕΠΑΜ. Ο τρόμος μήπως και αποδειχθεί ότι η συντριπτική πλειοψηφία του ΕΠΑΜ δεν συμμερίζεται στο ελάχιστο τις απόψεις τους, τους έκανε να αναζητήσουν «ηρωική έξοδο». Πρόκειται για την γνωστή τακτική του παρά φύση αδικημένου και παραπλανημένου από σκοτεινές δυνάμεις, που δυστυχώς προδίδουν πάντα τις δήθεν ευγενείς προθέσεις τους. Κι όλα αυτά για να στήσουν την δική τους παράγκα, το δικό τους παραμάγαζο ευκαιρίας, που δήθεν αντιπροσωπεύει όλα αυτά που τάχα το ΕΠΑΜ δυστυχώς επρόδωσεν! Και τα κροκοδείλια δάκρυα κορόμηλο.
Κι εγώ ξαναρωτώ αυτό που ρώτησα δημοσίως όταν βρέθηκα δια ζώσης στη συνεδρίαση της Δυτικής Αθήνας που μερικοί από τους εν λόγω λεβέντες θεωρούσαν ιδιοκτησία τους: Το να καταθέσει κανείς έμβλημα, έδρα, ονομασία και καταστατικό στον Άρειο Πάγο και να ονομαστεί τυπικά «πολιτικό κόμμα», σημαίνει ότι αλλάζει κάτι ουσιαστικό στην εσωτερική δομή, λειτουργία και μετωπική δράση του ΕΠΑΜ; Που και πότε το προτεινόμενο καταστατικό και οι κανόνες λειτουργίας του ΕΠΑΜ προσιδιάζουν σε κάποιο από τα σημερινά κόμματα, σε «νέο μαντρί»; Στην ερώτηση αυτή δεν πήρα τότε καμιά απάντηση. Μπορεί βεβαίως να τα έκαναν επάνω τους και να μην μπόρεσαν αυτοί οι μεγάλοι αγωνιστές να αρθρώσουν λέξη όταν βρέθηκαν αυτοπροσώπως μπροστά στην μετενσάρκωση του Βελζεβούλ, δηλαδή τον υποφαινόμενο. Μπορεί να είναι έτσι. Μπορεί όντως να φταίει η παρουσία του Βελζεβούλ.
Μήπως όμως απαντούν με το κείμενο της αποχώρησής τους; Δυστυχώς και πάλι ακολουθούν σιγή ιχθύος και άλλα λόγια να αγαπιόμαστε. Έτσι είναι όταν έχεις να κάνεις με αληθινά μεγάλους αγωνιστές που απ’ ότι φαίνεται δεν τους κάθισε να φτιάξουν το δικό τους άθλιο παραμάγαζο μέσα στο ΕΠΑΜ και τώρα αποχωρούν για να στήσουν το τσαντίρι τους εκτός. Και το λέμε αυτό γιατί κανένας δεν τους απαγόρεψε να θέσουν τις απόψεις τους στην δοκιμασία των διαδικασιών του ΕΠΑΜ. Κανείς δεν τους απαγόρεψε να ζυμώσουν ανοιχτά τις απόψεις τους και να κερδίσουν την πλειοψηφία μέσα στο ΕΠΑΜ. Ούτε καν προσπάθησαν, γιατί πολύ απλά θεωρούσαν το ΕΠΑΜ ανήκει δικαιωματικά στις απόψεις τους και στις πρακτικές τους. Ποιοι είναι αυτοί που θα καταδεχτούν να κατέβουν στο επίπεδο των υπολοίπων μελών του ΕΠΑΜ για να τους πείσουν με τις απόψεις τους; Ατύχησαν οι λεβέντες και αποχωρούν μέσα σε κουρνιαχτό ανοησίας και παραπειστικής «επιχειρηματολογίας». Δεν πειράζει. Καλό κατευόδιο.
Μια τελευταία λέξη: Το ΕΠΑΜ δεν δημιουργήθηκε για να γίνει το γκρουπούσκουλο κανενός, ούτε παραμάγαζο για την αυτοϊκανοποίηση περιθωριακών αντιλήψεων και πρακτικών. Ούτε ξεπεσμένων μικροαστών που φαντασιώνονται ότι λόγω ύψους μπορούν να γίνουν Ναπολέοντες των μικρομεσαίων. Ο καθένας κάνει τις επιλογές του και ακολουθεί τον δρόμο του. Είναι αναφαίρετο δικαίωμά του. Όσο για μένα δεν ζήτησα ποτέ να έχω τα ηνία, έστω κι αν κάποιοι από τους δήθεν μεγάλους αγωνιστές που αποχώρησαν και με καταγγέλλουν σήμερα για «ενός ανδρός αρχή» με είχαν φάει κυριολεκτικά να λειτουργήσω ως αυτοκράτορας του ΕΠΑΜ, ως Πάπας, ως μέγας καθοδηγητής. Ούτε επίσης έχω ευθύνη γιατί ο λόγος μου μετρά αντικειμενικά λίγο περισσότερο από των άλλων μέσα στο ΕΠΑΜ. Δεν θα απολογηθώ γι’ αυτό, γιατί οφείλεται στην δική μου προσωπική δουλειά και όχι σε διορισμούς και οφίτσια. Όποιος είναι αληθινά άξιος, όποιος έχει τα κότσια και το ανάστημα μπορεί με μεγάλη ευκολία να αναδειχθεί μέσα στο ΕΠΑΜ και στην κοινωνία ευρύτερα. Δεν υπάρχει κανένας φραγμός, κανένα εμπόδιο. Όποιος μπορεί ας το καταφέρει, γιατί εγώ προσωπικά δεν πρόκειται να «πουσάρω» κανέναν, ούτε να χρίσω με βασιλικό έλαιο τον οποιονδήποτε ως Νο 2, ή Νο 3, κοκ, όπως διακαώς ήθελαν ορισμένοι που, αφού τους απογοήτευσα οικτρά – και το ομολογώ – κατέφυγαν σε προβοκατόρικες πρακτικές και ρουφιανιλίκια. Νο 2 δεν υπάρχει στο ΕΠΑΜ, γιατί πολύ απλά δεν υπάρχει και ούτε πρόκειται να υπάρξει χρισμένος Νο 1! Ιεραρχίες και άλλα τινά ανήκουν στις λογικές και στις πρακτικές των «εγκεφάλων» της ομάδας που αποχώρησε από το ΕΠΑΜ. Όποιος διαθέτει τα αναγκαία προσόντα: Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα! Όλα τα άλλα είναι εκ του πονηρού.
Όπως και να έχει το κίνημα, πρώτα και κύρια το ΕΠΑΜ, δεν έχει ανάγκη από υποταχτικούς και υπάκουους, αλλά ούτε από ρουφιάνους και προβοκάτορες. Όποιος διαπνέεται από τέτοιες αξιέραστες αξίες και αρχές, μπορεί να φτιάξει το δικό του τσαντίρι. Με τις ευλογίες μας. Κι ας αφήσουμε την ίδια την πράξη να δείξει τι αξίζει στ’ αλήθεια ο καθένας μας.
17/1/2012
Δημήτρης Καζάκης

Δευτέρα, 9 Ιανουαρίου 2012

Κυριακή, 8 Ιανουαρίου 2012

Το οργανωτικό ζήτημα του ΕΠΑΜ και ο τρόπος που πρέπει να το κατανοούμε.*

Ένα εξάμηνο μετά την ιδρυτική συνδιάσκεψή του στις 16 Ιουλίου 2011, το Ενιαίο Παλλαϊκό Μέτωπο έχει να επιδείξει έναν πλούσιο απολογισμό δράσης. Έχει όμως να επιδείξει και πολλές αδυναμίες κυρίως σε επίπεδο οργάνωσης. Αυτός είναι κι ο λόγος που έχουμε θέσει σε άμεση προτεραιότητα το ζήτημα της οργανωτικής συγκρότησης του Μετώπου. Μέχρι τώρα έχουν κατατεθεί αρκετές προτάσεις επί του οργανωτικού. Η δική μου πρόταση έχει να κάνει περισσότερο με την προσπάθεια να ξεκαθαρίσουμε την οργανωτική ταυτότητα του ΕΠΑΜ με βάση το τι είμαστε και το τι θέλουμε να πετύχουμε.
Όπως όλες οι νεοσύστατες οργανώσεις με μαζική αναφορά, έτσι και το ΕΠΑΜ ήταν αναπόφευκτο να περάσει όλες τις παιδικές ασθένειες των φορέων που εντάχθηκαν στις γραμμές του. Ορισμένοι είδαν στο ΕΠΑΜ το υποκατάστατο των αποτυχημένων και χρεοκοπημένων σχημάτων, οργανώσεων και κομμάτων που κάποτε υπηρέτησαν και μερικά από αυτά συνεχίζουν ακόμη να ταλαιπωρούν το θυμικό, την νοημοσύνη και τη δράση της κοινωνίας. Κάποιοι άλλοι είδαν στο ΕΠΑΜ απλά μια ακόμη ακτιβίστικη οργάνωση που θα μπορούσε να βοηθήσει απλά στο να μην πληρωθούν τα χαράτσια, να αναπτυχθεί η κοινωνική αλληλεγγύη, κοκ.
Όμως η συντριπτική πλειοψηφία των μελών και των φίλων του το ΕΠΑΜ αποτελείται από ανθρώπους του λαού, απλούς ανθρώπους που έκαναν το βήμα της οργανωμένης δράσης, ή της σύνδεσης με την οργανωμένη δράση. Χιλιάδες απλοί πολίτες, συχνά για πρώτη φορά στην ενήλικη ζωή τους, έκαναν το βήμα της οργανωμένης ένταξης και πολιτικής δράσης. Ο καθένας με βάση τα δικά του ιδιαίτερα κίνητρα, αλλά όλοι μαζί σε αναζήτηση ενός νέου τύπου κοινωνικοπολιτικής συγκρότησης και σχέσης. Αυτό είναι το πιο πολύτιμο κεφάλαιο του ΕΠΑΜ και είναι αυτό που πρέπει να προφυλάξουμε και να αναπτύξουμε με κάθε τρόπο. Και είναι σ’ αυτό το επίπεδο που δυστυχώς έχουμε κάνει τα λιγότερα, παρά την ιδιαίτερη απήχηση που έχει το ΕΠΑΜ στις τάξεις του εργαζόμενου λαού.

Τι είναι το ΕΠΑΜ; Κόμμα ή Μέτωπο;

Τις γραμμές μας φαίνεται να ταλαιπωρεί κυριολεκτικά το δίλημμα αν το ΕΠΑΜ είναι μέτωπο ή κόμμα. Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή όσο νομίζουμε. Κι αυτό γιατί δεν είναι πάντα καθαρό τι εννοεί ο καθένας με την έννοια «κόμμα» ή «μέτωπο». Πολλές φορές μάλιστα έχω διαβάσει υποστηρικτές του «κόμματος» να έχουν πιο μετωπική λογική και προσέγγιση, από ορισμένους που εμφανίζονται υπέρμαχοι του «μετώπου». Ενώ συχνά πολώνεται το κλίμα σε ένα διάλογο κουφών, όπου ο ένας αρνείται να κατανοήσει τι ακριβώς λέει ο άλλος. Απλά θέτουν ταμπέλες και αραδιάζουν κατάρες. Δεν έλλειψε ακόμη και η προσπάθεια να πολωθεί η συζήτηση ανάμεσα σε «μετωπικούς» και «κομματικούς» σε βαθμό τραυματικό για πολλά από τα μέλη μας. Πρόκειται για μια άκρως δογματική, αρτηριοσκληρωτική αντιπαράθεση του «μετώπου» με το «κόμμα», η οποία δημιουργεί συγχύσεις και ομηρικές πολλές φορές αντιπαραθέσεις μακριά από την ουσία του ζητήματος.
Ας πιάσουμε ξανά το νήμα από την αρχή.
Καταρχάς, πότε και που μπήκε το ζήτημα διαζευκτικά. Πότε και που θέσαμε το διαζευκτικό Μέτωπο ή Κόμμα. Όποιος κάνει τον κόπο και ξαναδιαβάσει το «Τι είναι και τι θέλει το ΕΠΑΜ», θα διαπιστώσει ότι δεν υπάρχει κανενός είδους τέτοια διάζευξη. Η δημιουργία του Μετώπου δεν αναιρεί, ούτε αντιτίθεται στην ανάγκη κόμματος. Ούτε το ΕΠΑΜ αποτελείται από «ακομμάτιστους», δεν βασίζεται σε «ακομμάτιστες» λογικές. Αντίθετα από την πρώτη κιόλας στιγμή ασκήσαμε αυστηρή κριτική στις λογικές που αρνούνται τα κόμματα γενικά. Το ΕΠΑΜ συγκροτήθηκε ως μέτωπο, όχι γιατί δεν γουστάρουν ορισμένοι τα κόμματα γενικά, αλλά γιατί όσοι το απαρτίζουν έχουν διαφορετικές, συχνά διαμετρικά αντίθετες, κομματικές λογικές. Κι αυτό είναι απολύτως νόμιμο και θεμιτό. Αρκεί να μην προσπαθεί να επιβάλουν ορισμένοι τη δική τους κομματική λογική στο σύνολο. Και η άρνηση γενικά των κομμάτων είναι μια τέτοια κομματική λογική που δεν έχει κανένα δικαίωμα να επιβληθεί ως ταυτότητα του ΕΠΑΜ.
Ούτε έχει σχέση η νομική μορφή που πρέπει να έχει το ΕΠΑΜ με το αν είναι κατ’ ουσία και στην πράξη Μέτωπο. Άλλο το ένα, άλλο το άλλο. Όσο το ΕΠΑΜ διατηρεί την οριζόντια μορφή οργάνωσής του, την αυτοοργάνωση στις γραμμές του, το άνοιγμα στην κοινωνία και στον λαό δίχως διαχωριστικές γραμμές ιδεολογίας και κομματικής καταγωγής στην βάση των 5 άμεσων στόχων της ιδρυτικής διακήρυξης, τότε είναι και παραμένει Μέτωπο, όποια νομική μορφή κι αν αναγκαστεί να πάρει. Η νομική μορφή έχει να κάνει με τον τρόπο που καλύτερα το Μέτωπο προστατεύει τα μέλη του και την πολιτική τους δράση με βάση τα ισχύοντα της ελληνικής νομοθεσίας. Αυτό είναι όλο και καλό είναι να διαχωρίζει κανείς την ουσία του ζητήματος από την νομική μορφή. Εκτός κι αν το μπλέξιμο είναι σκόπιμο και προσβλέπει αλλού.
Από την αρχή ξεκαθαρίσαμε ότι το ΕΠΑΜ δεν είναι κόμμα, είναι Μέτωπο. Και είναι Μέτωπο όχι γιατί αντιτασσόμαστε στην ίδια την έννοια του κόμματος γενικά. Ποτέ δεν συμμεριστήκαμε την προσποιητή «ακομματικότητα» του πικραμένου και προδομένου μικροαστού, που αρνείται τα κόμματα συλλήβδην. Πρόκειται κυρίως για τους δήθεν «ακομμάτιστους» του κινήματος της πλατείας που έδιωξαν τελικά τον πολύ κόσμο και μετέτρεψαν την ίδια την πλατεία σε κόμμα με λογικές παρόμοιες των επίσημων κομματικών σχηματισμών. Όπως κάποιοι πριν από αυτούς έλεγαν «ένα είναι το κόμμα», έτσι κι αυτοί έφτασαν στο σημείο να λένε «μία είναι η πλατεία» και εννοούν ότι τα πάντα πρέπει να περνούν με κάποιον περίεργο και θεοκρατικό τρόπο μέσα από την πλατεία. Οι λογικές αυτές έδιωξαν τα πλατύτερα στρώματα που κάποτε κατέβαιναν στην πλατεία. Κι έτσι αυτή σήμερα λειτουργεί είτε ως φάντασμα ενός κινήματος που δεν υπάρχει πια και ούτε μπορεί να αναστηθεί, είτε ως βιτρίνα συγκεκριμένων οργανώσεων και πολιτικών σχημάτων.
Αντίθετα, εμείς εξαρχής είπαμε πώς μπορούν να υπάρξουν κόμματα που απηχούν την εμπιστοσύνη της κοινωνίας ή μεγάλων τμημάτων της και μπορούν να παίξουν εποικοδομητικό ρόλο σε μια εποχή σαν την σημερινή. Αυτά τα κόμματα τα οικοδομεί η ίδια η κοινωνία και τα αγκαλιάζει με την εμπιστοσύνη της μέσα από μια ολόκληρη ιστορική πορεία αγώνων και μαχών. Δεν δημιουργούνται απ’ έξω από την κοινωνία για να της φορεθούν καπέλο. Υπάρχουν σήμερα τέτοια κόμματα, ή κομματικοί σχηματισμοί; Κατά την προσωπική μου άποψη, όχι!
Αυτό που έχουμε είναι το μεγαλύτερο κομμάτι του λαού να μην εμπιστεύεται κανένα από τα υπάρχοντα κόμματα συμπολίτευσης και αντιπολίτευσης. Όμως κι εκείνο το κομμάτι του λαού που εμφανίζεται να επιλέγει ανάμεσα στις υπάρχουσες κομματικές εκδοχές, το κάνει ως λύση απελπισίας και αδιεξόδου. Ακόμη και το μέρος του κόσμου που φαίνεται σήμερα να προτιμά τα κόμματα της αριστεράς σε μια ενδεχόμενη εκλογική αναμέτρηση, το κάνει γιατί τους έχει εμπιστοσύνη, ή γιατί πιστεύει ότι μπορούν να του δώσουν λύση; Όχι βέβαια, απλά είναι επιλογή απελπισίας, του λιγότερου κακού, υπό τις κρατούσες συνθήκες.
Το ερώτημα λοιπόν που τίθεται άμεσα και πρακτικά είναι το εξής: τι κάνουμε με αυτόν τον κόσμο; Μπαίνουμε στη λογική του μη χείρον βέλτιστο; Άλλωστε ποιο είναι το χείρον και ποιο το βέλτιστο για τον λαό σήμερα; Το έχει σκεφτεί κανείς; Πώς βάζεις σε κίνηση την κοινωνία έτσι ώστε να λυτρωθεί από την αποχαύνωση του «κοινοβουλευτικού κρετινισμού», που αναπαράγει το σύνολο των κομματικών σχηματισμών μέσα και έξω από την βουλή; Ή περιμένεις πρώτα η μεγάλη πλειοψηφία του λαού να «αλλάξει μυαλά» και μετά να την οργανώνεις για να παλέψει τα αυτονόητα, αυτά δηλαδή που αφορούν την ίδια και την επιβίωσή της; Κατά τη γνώμη μου, όχι.
Αυτό το νόημα έχει η συγκρότηση του ΕΠΑΜ ως μετώπου. Βαλθήκαμε ευθύς εξαρχής να συγκροτήσουμε μια οργανωμένη πολιτική δύναμη που θέλει να ανοιχθεί αδιαμεσολάβητα στην μεγάλη πλειοψηφία του λαού, η οποία στέκει απόμακρα από όλους τους σημερινούς κομματικούς σχηματισμούς και μηχανισμούς, μιας και κανένας τους δεν έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη της. Κι αυτό μπορεί να γίνει μόνο υπερβαίνοντας διαχωριστικές γραμμές ιδεολογίας και κομματικής καταγωγής μέσα στις τάξεις του λαού. Βαλθήκαμε να οργανώσουμε την δράση του λαού στην γειτονιά και τον χώρο δουλειάς γιατί μόνο έτσι μπορεί να κινητοποιηθεί συλλογικά η μεγάλη πλειοψηφία με σκοπό την ανατροπή της σημερινής κατάστασης και την κατάκτηση της εξουσίας από τον ίδιο τον λαό. Κι αυτό μπορεί να γίνει μόνο με όρους αυτοργάνωσης και ανοιχτών μαζικών διαδικασιών όπου ο πρωταγωνιστής είναι ο απλός κόσμος. Βαλθήκαμε αντί να αναλωθούμε σε αέναες συζητήσεις για την ύστερη προοπτική της κοινωνίας, να προτάξουμε ένα σύστημα άμεσων αιτημάτων και διεκδικήσεων που μπορεί να συμφωνήσει η μεγάλη πλειοψηφία του λαού αρκεί να διαθέτει στοιχειώδη πατριωτική και δημοκρατική συνείδηση.
Δεν αρνούμαστε λοιπόν την ανάγκη του κόμματος γενικά, αλλά τα συγκεκριμένα κόμματα που υπάρχουν σήμερα και την λογική τους. Αρνούμαστε να βάλουμε στο ντορβά της συνδιαλλαγής ανάμεσα σε κομματικούς μηχανισμούς και κορυφές την ανάγκη οργάνωσης και πάλης της μεγάλης πλειοψηφίας του λαού για την δική της επιβίωση. Η γέννηση ενός νέου κόμματος που αυθεντικά εκφράζει τις ανάγκες και τα συμφέροντα του εργαζόμενου λαού δεν γίνεται ούτε «απ’ έξω», ούτε «από τα πάνω», αλλά μέσα από τα σπλάχνα της ίδιας της μαχόμενης κοινωνίας και αφορά μια εξαιρετικά σύνθετη ιστορική διαδικασία με πολλές άγνωστες παραμέτρους. Δεν μπορούμε να περιμένουμε πότε και πώς θα γεννηθεί αυτό το κόμμα. Ούτε πολύ χειρότερα μπορούμε να βαυκαλιζόμαστε με την νοσηρή φαντασίωση ότι τα σημερινά κόμματα, ή τα κόμματα της αριστεράς, θα ανανήψουν με κάποιον τρόπο για να σταθούν επιτέλους στο ύψος των περιστάσεων. Είναι πολύ πιο ρεαλιστικό να περιμένει κανείς να δει τον ήλιο να ανατέλλει από την δύση, παρά να θεωρεί ότι με κάποιον μαγικό τρόπο θα ανανήψουν οι παρωχημένοι, εξαγορασμένοι και απόλυτα συμβιβασμένοι μηχανισμοί των σημερινών κομμάτων.
Η συντριπτική πλειοψηφία του λαού νιώθει ότι δεν έχει επιλογές μέσα από το υπάρχων κομματικό σύστημα, γι’ αυτό και δεν φαίνεται να θέλει εκλογές εδώ και τώρα. Ψάχνει εναγωνίως το κόμμα που θα ψηφίσει, που θα της δώσει ελπίδα και θα την βγάλει από το αδιέξοδο. Η αγωνία της αυτή είναι απολύτως βάσιμη. Προέρχεται από το πρωτοφανές ιστορικό κενό πολιτικής εκπροσώπησης της εργαζόμενης κοινωνίας σήμερα. Κι επομένως είναι απολύτως νόμιμο και λογικό να σε ρωτά, «θα γίνεται κόμμα;» Τι σημαίνει αυτό; Αυτό που εννοεί ο κόσμος είναι αν θα γίνουμε κόμμα για να έχει κάτι να ψηφίσει, αν θα γίνουμε κόμμα για να διεκδικήσουμε την πλειοψηφία και να κυβερνήσουμε. Σ’ αυτό δεν μπορούμε να απαντάμε «δεν θα γίνουμε κόμμα, γιατί είμαστε μέτωπο». Κάτι τέτοιο στην πράξη σημαίνει ότι δεν μπορεί να περιμένει από εμάς πολλά πράγματα, εκτός από διαμαρτυρία και ακτιβίστικη δράση.
Αντίθετα, η απάντησή μας θα πρέπει να είναι ότι το ΕΠΑΜ είναι η μόνη πολιτική δύναμη που μπορεί – κάτω από προϋποθέσεις – να βγάλει την κοινωνία και την χώρα από το σημερινό αδιέξοδο. Και μπορεί να μην είμαστε κόμμα ώστε να διευκολύνουμε την προσέγγιση με τις ευρύτερες δυνατές δυνάμεις της κοινωνίας, χωρίς να τους ζητάμε να αλλάξουν ιδεολογία και κομματική ταυτότητα, αλλά θα διεξάγουμε όλες τις αναγκαίες πολιτικές μάχες σαν να είμαστε κόμμα. Αρκεί να έχουμε όλες τις απαραίτητες προϋποθέσεις που έχουν να κάνουν πρώτα και κύρια με την κινητοποίηση της ίδιας της κοινωνίας. Κι αυτός είναι ο βασικός λόγος που το ΕΠΑΜ είναι μέτωπο, έτσι ώστε να μπορεί να απευθυνθεί όσο πιο πλατιά γίνεται στην ίδια την κοινωνία στην βάση ορισμένων πολύ άμεσων προταγμάτων. Ώστε να διευκολύνει τις ζωντανές δυνάμεις της κοινωνίας και του λαού να οργανωθούν και να γεννήσουν αυτές και όχι κάποιοι άλλοι στο όνομά τους το υποκείμενο της νέας εξουσίας που έχει ανάγκη ο τόπος.
Το ΕΠΑΜ απευθύνεται ευρύτατα στις ίδιες τις τάξεις του λαού χωρίς ιδεολογικές και κομματικές περιχαρακώσεις και θεμελιώνεται σε μια κεντρική πολιτική συμφωνία που είναι άμεσα εφαρμόσιμη και αποτελεί κατ’ ελάχιστο την αναγκαία αφετηρία για την κοινωνική και εθνική απελευθέρωση του λαού και του τόπου. Αυτό δεν σημαίνει ότι είμαστε υπεράνω κομμάτων, ή εναντίον των κομμάτων γενικά. Το ΕΠΑΜ είναι προϊόν της ιστορικής συγκυρίας, που δεν επιτρέπει σε κανένα παραδοσιακό κόμμα να εκφράσει έστω και περιστασιακά την λαϊκή ενότητα με το εύρος εκείνο που χρειάζεται για να δημιουργηθεί το ρωμαλέο πλειοψηφικό ρεύμα το οποίο θα επιφέρει την ριζική αλλαγή πορείας και κατεύθυνσης στην χώρα. Μπορεί το ΕΠΑΜ να μην έχει ενιαία ιδεολογική ταυτότητα που αφορά κύρια την προοπτική, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η ιδρυτική του διακήρυξη δεν διαθέτει ξεκάθαρες κοινές ιδεολογικές αφετηρίες στον τρόπο κυρίως που αντιλαμβάνεται τα πατριωτικά και δημοκρατικά καθήκοντα του κινήματος.
Η τοποθέτηση αυτή απαντούσε σε ορισμένα πολύ άμεσα και ζωτικά ερωτήματα που είχαμε όλοι μας στην αρχή του όλου εγχειρήματος:
Πρώτο: Πώς είναι δυνατόν να συμπορευθούν στον ίδιο πολιτικό οργανισμό άνθρωποι προερχόμενοι από το ΛΑΟΣ, τη ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ, το ΚΚΕ και γενικότερα την αριστερά; Πώς είναι δυνατόν να συγκροτήσουν μια ενιαία μάχιμη οργάνωση χωρίς προϋποθέσεις ιδεολογικής σύμπτωσης; Μόνο στα πλαίσια ενός μετώπου, μιας μάχιμης κοινωνικοπολιτικής συμμαχίας.
Δεύτερο: Ποια είναι η βάση σύγκλισης του δικού μας σχήματος; Η κεντροδεξιά, η κεντροαριστερά, ή η αριστερά σε κάποια μορφή της; Τίποτε απ’ όλα αυτά. Η δική μας πρόταση δεν είναι προϊόν σύγκλισης ομοειδών χώρων, δεν προτάσσει συγγένειες ιδεολογικοπολιτικές, κεντροδεξιού, κεντροαριστερού, ή αριστερού χαρακτήρα. Αντίθετα, προτάσσει τα πιο άμεσα και ζωτικά συμφέροντα της συντριπτικής πλειοψηφίας του λαού. Κι αυτά είναι υπεράνω των οριοθετήσεων των συγκεκριμένων ιδεολογικοπολιτικών χώρων μέσα στον λαό. Πάνω στα συμφέροντα του ίδιου του λαού επιχειρεί να τοποθετήσει την κεντρική του πολιτική συμφωνία. Η δική μας διαχωριστική γραμμή είναι σαφής και έχει τεθεί εξαρχής: πατριώτες, δημοκράτες από την μια και από την άλλη ο σύγχρονος δοσιλογισμός και η υποτέλεια που διαπερνά ακόμη και τις τάξεις της αριστεράς. Αυτό το νόημα έχει το Μέτωπο για όλους εμάς που ενταχθήκαμε στο ΕΠΑΜ.
Τρίτο: Σε τι διαφέρει ένα πολιτικό σχήμα σαν αυτό που προτείνουμε σε σχέση με οτιδήποτε άλλο συγκροτείται ως «μέτωπο» ή ως «κόμμα»; Δεν πρόκειται για συνάντηση κορυφών, στημένων οργανώσεων, σχημάτων, στρατηγών ή παραγόντων που αναζητούν οπαδούς, ψήφους, ή πολιτικό ασκέρι. Πρόκειται για μια «από τα κάτω» προσπάθεια οργάνωσης των ίδιων των λαϊκών μαζών στο χώρο εργασίας ή στο χώρο δουλειάς με σκοπό την συγκρότηση ενός ρωμαλέου πλειοψηφικού λαϊκού ρεύματος ικανού να σαρώσει το καθεστώς και να κατακτήσει την εξουσία. Κι αυτό στις σημερινές συνθήκες μόνο ένα αυθεντικό Παλλαϊκό Μέτωπο μπορεί να το επιχειρήσει.
Τα λέμε αυτά γιατί υπήρξαν και υπάρχουν στις γραμμές μας αρκετές σοβαρές παρανοήσεις. Δεν εννοούν όλοι το ίδιο πράγμα όταν λένε «κόμμα», ή όταν λένε «μέτωπο». Ούτε ισχύει το γεγονός ότι όταν μιλά ο απλός κόσμος για «κόμμα» εννοεί το ίδιο με μας. Ο κόσμος όταν αναφέρεται στην ανάγκη «κόμματος» δεν ψάχνει πάντα για την ευκολία του – αν και οφείλουμε να ομολογήσουμε ότι υπάρχει κι αυτό το στοιχείο έντονα. Αυτό όμως που κυριαρχεί είναι η ανάγκη πλατύτατων στρωμάτων του λαού για νέα συγκροτημένη πολιτική εκπροσώπηση. Το πολιτικό σύστημα καταρρέει σύσσωμο και αύτανδρο, γιατί λοιπόν να είναι παράξενο ο απλός κόσμος της δουλειάς και του μεροκάματου να ψάχνει εναγωνίως για μια νέα πολιτική εκπροσώπηση; Ιδίως σε μια εποχή που αρχίζει να συνειδητοποιεί τα άμεσα συμφέροντά του και την πλήρη ασυμβατότητά τους με το υπάρχων καθεστώς.
Το ΕΠΑΜ ως Μέτωπο δεν ήρθε να ενώσει τους παρωχημένους κομματικούς σχηματισμούς, που έτσι ή αλλιώς δεν λένε απολύτως τίποτε στον κόσμο, δεν τον εκφράζουν, ούτε τον αντιπροσωπεύουν κοινωνικά και πολιτικά. Δημιουργήθηκε για να δώσει την δυνατότητα στον ίδιο τον λαό να αναδείξει την δική του κοινωνικοπολιτική εκπροσώπηση. Κι έτσι ως Μέτωπο καλείται να επιτελέσει κοινωνικοπολιτικές λειτουργίες που φυσιολογικά επιτελούν και τα κόμματα. Με δυο καίριες και ουσιαστικές διαφορές: Αφενός, δεν λειτουργεί συγκεντρωτικά με κανέναν τρόπο και, αφετέρου, δεν στηρίζεται σε μια στρατηγικού χαρακτήρα συμφωνία ανάμεσα σε ομοϊδεάτες για την προοπτική της κοινωνίας.  
Τι πρέπει να έχουμε καθαρό όταν μιλάμε για «κόμμα» και για «μέτωπο»:
Πρώτο: Θα κατέβει το ΕΠΑΜ στις εκλογές; Είναι σαφές ότι οι περισσότεροι που ρωτάνε αν το ΕΠΑΜ θα γίνει κόμμα, εννοούν αν είμαστε διατεθειμένοι να κατέβουμε στις εκλογές και να διεκδικήσουμε την ψήφο του κόσμου. Οι πιο καλοπροαίρετοι – κι αυτοί είναι οι περισσότεροι – ξεκινούν από την δική τους ανάγκη να έχουν κάτι να ψηφίσουν. Είναι νόμιμο και φυσιολογικό αυτό το ερώτημα; Κατά τη γνώμη μου, είναι. Τι απαντάμε λοιπόν; Καταρχάς τους διευκρινίζουμε ότι το κύριο δεν είναι τι θα γίνει στις εκλογές, αλλά τι θα γίνει, τι θα κάνουμε μέχρι τις εκλογές. Όποτε αυτές κι αν γίνουν. Επιπλέον τους ξεκαθαρίζουμε ότι το ΕΠΑΜ δεν είναι μια τυπική κοινοβουλευτική δύναμη που νοιάζεται μόνο ή κύρια για τις κοινοβουλευτικές έδρες. Αρκούν αυτές οι απαντήσεις; Κατά τη γνώμη μου όχι. Θα πρέπει να απαντάμε καθαρά και στο ζήτημα των εκλογών.
Αποκλείουμε την κάθοδο στις εκλογές από θέση αρχής; Αν ναι, τότε καταδικάζουμε το ΕΠΑΜ στον ρόλο μιας απλής ακτιβίστικης οργάνωσης και έτσι υπονομεύουμε την βασική κατεύθυνση της συγκρότησής του, δηλαδή ως πολιτικής δύναμης. Αν όχι, τότε πρέπει να δούμε μια σειρά ζητήματα που συνδέονται μ’ αυτό. Για εμάς οι εκλογές δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά μια ακόμη πολιτική μάχη που πρέπει να κρίνουμε πώς και πότε θα την δώσουμε. Εξαρτάται από τις δυνάμεις που διαθέτουμε μέσα στην κοινωνία και τις δυνατότητες αποφασιστικού διεμβολισμού του πολιτικού συστήματος, που θα δώσει την δυνατότητα ανατροπής των συσχετισμών δύναμης. Επομένως, δεν είναι καθόλου απαραίτητο το ΕΠΑΜ να κατέβει μόνο του σε εκλογική αναμέτρηση, ούτε είναι υποχρεωτικό να κατεβαίνει σε κάθε εκλογική αναμέτρηση.
Όμως σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να είναι έτοιμο να δώσει, όποτε χρειαστεί και αν κρίνουμε όλοι μαζί ότι διαθέτουμε τις αναγκαίες προϋποθέσεις, και την εκλογική μάχη. Αν κάτι τέτοιο ανήκει στο πεδίο δράσης του ΕΠΑΜ, που κατά τη γνώμη μου οφείλει να ανήκει, τότε θα πρέπει να απαντήσουμε και στο ζήτημα της νομικής μορφής του. Με βάση τους ισχύοντες νόμους δεν μπορεί κανένα πολιτικό σχήμα να κατέβει στις εκλογές αν δεν έχει προηγουμένως δηλωθεί ως «κόμμα». Αν λοιπόν το ΕΠΑΜ χρειαστεί να δηλωθεί ως «κόμμα» με βάση τα ισχύοντα, αλλάζει χαρακτήρα ή όχι; Κατά τη γνώμη μου όχι, διότι τίποτε ως προς την ουσία συγκρότησης του Μετωπικού και Παλλαϊκού χαρακτήρα του ΕΠΑΜ δεν πρόκειται να αλλάξει.
Δεύτερο: Θα αποκτήσει το ΕΠΑΜ συγκεντρωτική δομή και λειτουργία με αρχηγούς και καθοδηγητές; Η απάντηση στο ερώτημα αυτό οφείλει να είναι όχι. Κι αυτό γιατί ο συγκεντρωτισμός, «δημοκρατικός», γραφειοκρατικός, ή ιεραρχικός, δεν μπορεί να εκφράσει μια αυθεντικά παλλαϊκή οργάνωση και μάλιστα με την φιλοδοξία να λειτουργήσει καταλυτικά στην εξέγερση της κοινωνίας εναντίον του σημερινού καθεστώτος. Χαλαρή οργανωτική σχέση, αυτοοργάνωση, οριζόντια συγκρότηση όπου μοναδικό κριτήριο ανάδειξης είναι η προσωπική συνεισφορά είναι οι μόνες θεμελιώδεις αρχές που μπορούν να ανοίξουν το ΕΠΑΜ σ’ ολόκληρη την κοινωνία και στην μεγάλη πλειοψηφία του λαού.
Είναι αλήθεια ότι ένα μεγάλο κομμάτι κόσμου περιμένει ακόμη τον σωτήρα που θα του λύσει το πρόβλημα με αυτόν στην γωνία, στο περιθώριο, ή σε αναμονή των εκλογών. Πάνω σ’ αυτήν την ψευδαίσθηση οικοδομούν τις πολιτικές τους όλοι οι κομματικοί σχηματισμοί της αντιπολίτευσης, τα πολιτικά «μέτωπα» και οι συνεργασίες που στήνουν. Αυτή η βαθιά ριζωμένη πεποίθηση «κοινοβουλευτικού κρετινισμού» του μεγαλύτερου μέρους της κοινωνίας, αποτελεί σήμερα τον κύριο ανασταλτικό παράγοντα της κοινωνικοπολιτικής δράσης του λαού. Στο βαθμό που το ΕΠΑΜ αναδεικνύεται σε δύναμη που μπορεί να στηριχθεί η κοινωνία πάνω της για να αντιμετωπίσει τα προβλήματά της, θα ξεπερνά κι αυτές τις τελευταίες από τις αυταπάτες της.
Έχουμε μια κατακερματισμένη κοινωνία, τσακισμένη από τα μέτρα και τις πολιτικές, η οποία έχει μάθει να λειτουργεί μονάχα ως οπαδός, ή ως ψηφοφόρος. Όχι μόνο στο επίπεδο της διακυβέρνησης της χώρας, αλλά σε κάθε μορφή και έκφραση της κοινωνικής δράσης. Επιπλέον η κοινωνία, τα πολύ πλατιά στρώματα των εργαζόμενων και του λαού, έχουν τελείως απογοητευθεί από τις μάχες οπισθοφυλακών που έχουν διεξαχθεί μέχρι σήμερα. Έχουν κουραστεί αφάνταστα. Είτε από τις ηγεσίες των συνδικάτων με τις 24ωρες απεργίες για το θεαθήναι, είτε από την διαλυτική δράση των δυνάμεων της αριστεράς, κοινοβουλευτικής και εξωκοινοβουλευτικής, που θέλουν μόνο να ελέγξουν, ή να ποδηγετήσουν κάθε τι που κινείται μαζικά και αυθόρμητα από την ίδια την κοινωνία.
Εξαντλημένα τα κοινωνικά στρώματα του εργαζόμενου λαού, εξασθενημένα από τις κυρίαρχες πολιτικές και εξουθενωμένα από τις διαλυτικές τακτικές σχημάτων και ηγεσιών, βρίσκονται στο παρά πέντε της πλήρους παράδοσης. Λίγο πριν παραδώσουν ψυχή τε και πνεύμα, ελπίζουν απλά σε κάποια απροσδιόριστη μαγική λύση μέσα από τις επερχόμενες εκλογές. Όποτε αυτές κι αν έρθουν. Φυσικό είναι λοιπόν να ζητούν να πιαστούν από κάπου. Να πιστέψουν σε μια πολιτική λύση άμεση και εφικτή. Κι αυτό ακριβώς εκφράζει η απαίτηση να γίνει «κόμμα» το ΕΠΑΜ.
Η δική μας απάντηση δεν μπορεί να περιορίζεται απλά στο γεγονός ότι είμαστε μέτωπο και όχι κόμμα. Τίποτε απ’ όλα αυτά δεν απαντά πειστικά στα ερωτήματα του κόσμου. Αντίθετα, όλα αυτά τα εκλαμβάνει ως απαντήσεις παραπειστικές, άλλα λόγια να αγαπιόμαστε από κάποιους που δεν θέλουν να κινηθούν πέρα από το επίπεδο της διαμαρτυρίας. Ο απλός κόσμος έχει μπουχτίσει από εκδηλώσεις κοινωνικής και πολιτικής διαμαρτυρίας. Έχει ανάγκη να πιστέψει ότι υπάρχει μια δύναμη ικανή να πάρει τα ηνία της χώρας και να την βγάλει από το αδιέξοδο. Κι αυτή οφείλει να είναι το ΕΠΑΜ. Γι’ αυτό άλλωστε συγκροτήθηκε.
Στο ερώτημα του κόσμου αν το ΕΠΑΜ θα γίνει κόμμα, οφείλουμε να απαντάμε ότι το ΕΠΑΜ, παραμένοντας ανοιχτό στον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας του, διατηρώντας την κεντρική του κατεύθυνση να απευθύνεται απευθείας στον λαό χωρίς διαχωριστικές γραμμές ιδεολογίας και κομματικής καταγωγής, είναι η μόνη δύναμη που σήμερα μπορεί να παίξει τον ρόλο που κανένα πολιτικό κόμμα δεν μπορεί να παίξει: να διεκδικήσει και να κατακτήσει την εξουσία ως κοινωνικοπολιτική έκφραση ενός ευρύτατου, πλειοψηφικού και αυθεντικά λαϊκού ρεύματος. Κανένας άλλος δεν μπορεί να πετύχει κάτι τέτοιο. Κανένα κόμμα, σχήμα ή οργάνωση. Κι αυτό αποτελεί το πρώτιστο και κορυφαίο καθήκον του ΕΠΑΜ, που οφείλει να υπηρετήσει με συνέπεια και με κάθε τρόπο. Ακόμη και με τις εκλογές, αν οι δυνάμεις και οι συνθήκες μας το επιτρέπουν. Από κει και πέρα είναι στο χέρι μας αν μπορούμε να οικοδομήσουμε τις σχέσεις του ΕΠΑΜ με τα λαϊκά στρώματα, που μόνο ένα αυθεντικό μέτωπο μπορεί να οικοδομήσει στην πράξη.
Τρίτο: το ΕΠΑΜ είναι μέτωπο γιατί δεν υπάρχει κάτι άλλο για να παίξει τον ρόλο του κόμματος-πρωτοπορία. Όσο δεν υπάρχει ακόμη αυτό το κόμμα-πρωτοπορία, μας αρκεί το ΕΠΑΜ. Αυτό φαίνεται να πιστεύουν ορισμένοι. Εμφανίζονται να υπερασπίζονται τον «μετωπικό» χαρακτήρα του ΕΠΑΜ ενάντια σε όσους θέλουν να το μετατρέψουν σε «κόμμα», την ίδια στιγμή που υπονομεύουν – πολλές φορές άθελά τους – την αυτοτέλεια της οργάνωσης του Μετώπου, την έμπρακτη ισοτιμία ανάμεσα στα μέλη του και την ενότητα των γραμμών του ανεξάρτητα ιδεολογίας και κομματικής καταγωγής.
Αρνούνται να κατανοήσουν ότι το ερώτημα για την μετατροπή του ΕΠΑΜ σε κόμμα είναι ένα ζήτημα απόλυτα νόμιμο και κατανοητό όταν τίθεται από τον κόσμο. Επομένως, όποιος οικοδομεί διαχωριστικές γραμμές ανάμεσα στους «μετωπικούς» και τους «κομματικούς» στην ουσία δεν υπερασπίζεται το ΕΠΑΜ ως Μέτωπο, αλλά την δική του ιδιαίτερη κομματική λογική. Δεν μπορεί να αντιληφθεί ότι τα κόμματα ως ιστορικές κατηγορίες γεννιούνται από την ίδια την κοινωνία, από τις τάξεις της στην πορεία συγκρότησής τους. Δεν αποτελούν εφεύρημα, ούτε ιδεολογική ή κοσμοθεωρητική επινόηση κάποιων μειοψηφιών που κατόπιν επιχειρούν να την επιβάλουν στην κοινωνία. Σ’ αυτήν την περίπτωση δεν έχουμε παρά μόνο σέχτες μακριά από την κοινωνία.
Το Μέτωπο του ΕΠΑΜ συμπυκνώνει στην συγκεκριμένη ιστορική περίοδο την προσπάθεια να συγκροτηθεί σε οργανωμένο κοινωνικοπολιτικό υποκείμενο ο ίδιος ο λαός, ο οποίος μαζί με τις τάξεις και τα κοινωνικά στρώματα που τον απαρτίζουν έχει υποστεί έναν τρομακτικό κατακερματισμό. Σε τέτοιον βαθμό που έχει χάσει εν πολλοίς τους εσωτερικούς ενοποιητικούς του δεσμούς. Το Μέτωπο συνιστά την προσπάθεια να ξανασχοληθεί με την πολιτική ο λαός, να ανακαλύψει πάλι τις ρίζες του στην κοινωνία και στην ιστορία των αγώνων αυτού του τόπου, να αναδειχθεί σε κυρίαρχο υποκείμενο της πολιτικής δράσης. Για να γίνουν όλα αυτά πρέπει να ξανακαλύψει την αξία της μαζικής πολιτικής οργάνωσης και να υπερβεί τους παρωχημένους κομματικούς διαχωρισμούς. Κανένα κόμμα σ’ αυτήν την ιστορική συγκυρία δεν θα μπορούσε να παίξει αυτόν τον ρόλο. Πρέπει πρώτα ο ίδιος ο λαός να περάσει από το σχολείο της κοινής πάλης για τους πιο άμεσους κοινούς του στόχους που αφορούν την ίδια την επιβίωσή του και ύστερα μέσα από την πάλη του να ανακαλύψει την αξία των διαφορετικών ιδεολογικών και κοσμοθεωρητικών απαντήσεων για το μέλλον της κοινωνίας.
Στο βαθμό που το ΕΠΑΜ επιτελέσει αυτήν την πολύ συγκεκριμένη αποστολή, στο βαθμό που κατορθώσει να ενώσει τον λαό σε μια ενιαία κατεύθυνση άμεσης δράσης για την κατάκτηση των κεντρικών πολιτικών του αιτημάτων, τότε θα πάψει πια να είναι αναγκαίο. Μ’ αυτήν την έννοια έχουμε ξεκαθαρίσει στην ίδια την Ιδρυτική Διακήρυξη ότι το ΕΠΑΜ θα πάψει να υφίσταται ως Μέτωπο και θα αυτοδιαλυθεί. Είναι πιθανό ότι θα αυτοδιαλυθεί για να γεννηθεί από αυτό ένα ή περισσότερα κόμματα. Όπως είναι επίσης πιθανό ότι μπορεί να μην υπάρξει καμιά συνέχεια. Κανείς δεν γνωρίζει τι θα συμβεί. Αυτό θα αποφασιστεί από την ίδια την ζωή, από τις τότε διαμορφωμένες συνθήκες, όπου ένας απελευθερωμένος λαός που θα ασκεί με τον δικό του τρόπο την νέα εξουσία θα αποφασίσει ελεύθερα πώς θα πολιτεύεται εφεξής.

Τι σημαίνει ενότητα γραμμών εντός του ΕΠΑΜ;

Δυστυχώς, υπήρξαν μερικοί, ακόμη κι από τους πρωτεργάτες του ΕΠΑΜ, που ποτέ δεν μπόρεσαν να χωνέψουν στην πράξη ότι μπορούν να αναπτύξουν συντροφικές σχέσεις, σχέσεις εμπιστοσύνης και αλληλοϋποστήριξης ακόμη και με ανθρώπους που μέχρι χθες ήταν στην αντίπερα ιδεολογική, ή κομματική όχθη. Το επίπεδο συγκρότησης, τα προσωπικά αδιέξοδα και οι πικρίες κάθε λογής επέτρεψαν να κυριαρχήσουν εύκολα σε ορισμένους από εμάς οι μικρότητες, οι κακίες και η ανυποληψία του κουτσομπολιού.
Όποιος δεν ένιωσε ως δική του προσωπική υπόθεση το ΕΠΑΜ για το οποίο αξίζει να αντιπαλέψει ακόμη και με τον ίδιο του τον εαυτό, με τις ελλείψεις και τις αδυναμίες του, έφυγε και καλά έκανε. Όποιος ήρθε στο ΕΠΑΜ για να βρει απλά μαζικό ακροατήριο για την δική του ιδεολογία, έφυγε και πολύ καλά έκανε. Όποιος τρίβεται με τα ρούχα του και ψάχνει αφορμές στο τι έκανε ή τι είπε κάποιος για να μετατρέψει την τρίχα σε τριχιά, για να μεταβάλει τα λάθη, τα ολισθήματα και τις αδυναμίες σε αμαρτήματα καθοσιώσεως, τότε αυτός δεν μπορεί να ανήκει στο ΕΠΑΜ. Δεν την πονάει την όλη υπόθεση και δεν έχει κανένα λόγο να ταλαιπωρεί τον εαυτό του και τους άλλους εντός του ΕΠΑΜ. Εκτός κι αν υπηρετεί άλλες σκοπιμότητες.
Ο δρόμος είναι εξαιρετικά ανηφορικός και ιδιαίτερα δύσκολος. Πρέπει ένας ολόκληρος κόσμος να ξεβολευτεί από κατεστημένες αντιλήψεις και πρακτικές δεκαετιών. Να μάθει να σκέφτεται και να δρα διαφορετικά. Αυτό είναι πιο εύκολο για τον απλό κόσμο που δεν νιώθει κανενός είδους υποχρέωση απέναντι σε ιδεολογίες και κόμματα, αλλά κινείται με βάση τις ανάγκες του. Είναι πολύ πιο δύσκολο για όσους από εμάς προσεγγίζουμε την ιδεολογία και την πολιτική με όρους αποκάλυψης της θείας αλήθειας. Πώς να μάθεις να δουλεύεις με τον απλό κόσμο, να ξέρεις κάθε φορά να ξεχωρίζεις το κύριο, αυτό που ενώνει και ανοίγει δρόμους προς τα μπρος, ανεξάρτητα από κατεστημένες αντιλήψεις και ιδεοληψίες, να τον εμπιστεύεσαι όπως κι αν σκέφτεται, να μιλάς την γλώσσα του, την διάλεκτο των προβλημάτων του, της άμεσης λύσης που χρειάζεται, να του εμπνέεις θάρρος και σιγουριά για την μάχη επιβίωσης που ήδη δίνει, όταν λειτουργείς με τα παραδοσιακά κλισέ της ιδεολογίας σου;
Χρειάζεται τρομακτική προσωπική δουλειά για να προσαρμόσεις τα πιστεύω σου στην πραγματικότητα και όχι το ακριβώς αντίθετο. Δεν το καταφέρνουν όλοι κι αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό. Λυγίζουν κάτω από το τρομακτικό βάρος και τις απαιτήσεις. Κι έτσι ψάχνουν να βρουν καταφύγιο στις παλιές καλοδιατυπωμένες ρετσέτες που δεν υπόκεινται σε διαρκή αμφισβήτηση από την ίδια την ζωή. Ο σκοτεινός, ύπουλος και συχνά απροσδιόριστος «εσωτερικός εχθρός» ήταν και παραμένει πάντα η πιο βολική δικαιολογία για την προσωπική ανεπάρκεια, αλλά και για κάθε λογής σκοπιμότητα. Αυτός πάντα φταίει που κάποιοι αδυνατούν να τραβήξουν μπροστά και μένουν στα μισά του δρόμου. Πολλές φορές ούτε οι ίδιοι δεν μπορούν να εξηγήσουν το γιατί, γι’ αυτό και όσοι απ’ αυτούς δεν είναι αρκετά ειλικρινείς με τον εαυτό τους επικαλούνται δαίμονες και τέρατα. Ένα είναι σίγουρο: Όσοι απ’ αυτούς δεν χαθούν στον αποκρουστικό βάλτο του πολιτικού και ιδεολογικού σεχταρισμού, είναι σίγουρο ότι θα τους ξανασυναντήσουμε στην πορεία της μάχης.
Δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα με κάποιον που αποχωρεί για τον οποιοδήποτε λόγο. Ούτε η αποχώρησή του με προσωπική απόφαση, ή με απόφαση του πυρήνα του συνιστά κάτι συνώνυμο με αφορισμό από τον Πάπα. Και με κανέναν τρόπο δεν πρέπει να κλείνουμε τις πόρτες σε όποιον αποχώρησε. Αρκεί να υπάρχει στοιχειώδης πολιτική ηθική και εντιμότητα. Κι όποιος για τον οποιοδήποτε λόγο, σωστό ή λάθος, ακολουθεί ανήθικη πολιτικά και ανέντιμη στάση, τότε δεν έχουμε τίποτε το κοινό μ’ αυτόν. Ακόμη κι αν πρόκειται για αδερφό. Σ’ αυτό οφείλουμε να είμαστε αμείλικτοι.
Για παράδειγμα, το να αποχωρήσει κάποιος από το ΕΠΑΜ για οποιονδήποτε λόγο και να αυτοσυστήνεται ο ίδιος κατόπιν ως το «αυθεντικό ΕΠΑΜ» είναι μια τέτοια χαρακτηριστική περίπτωση ανέντιμης και ανήθικης στάσης. Αν και η ίδια η ζωή είναι σίγουρο ότι θα αποδειχθεί για όποιον το κάνει πολύ πιο αμείλικτη από την όποια δική μας στάση. Το ίδιο συμβαίνει με κάποιον που επινοεί αθλιότητες για να διαβάλει το ΕΠΑΜ, λέγοντας ότι περιθάλπει φασίστες και άλλες τέτοιες ηλιθιότητες, ή ότι κινδυνεύει η ζωή του επειδή έφυγε από το ΕΠΑΜ. Αν δεν πρόκειται για τυπική περίπτωση παράκρουσης, σίγουρα πρόκειται για πολιτικά ανισσόροπο άτομο επιρρεπές στην απόλυτη χυδαιότητα.
Σε τίποτε δεν διαφέρει κι εκείνος που ενώ αποχωρεί από το ΕΠΑΜ καπηλεύεται μια από τις ιστοσελίδες του, επειδή τυχαίνει να έχει χρεωθεί την διαχείρισή της. Αυτό συμβαίνει και με τo blog της Σεισάχθειας, το οποίο δημιουργήθηκε για να εκφράσει την ομώνυμη πρωτοβουλία πολιτών, η οποία ιδρύθηκε στις 17 Οκτωβρίου 2010 στον κινηματογράφο Ααβόρα της Αθήνας. Είναι γνωστό ότι το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος των μελών της πρωτοβουλίας Σεισάχθεια υπήρξε από τους πρωτεργάτες του ΕΠΑΜ. Γι’ αυτό και το blog της αποτέλεσε την πρώτη βασική πηγή πληροφόρησης για την συγκρότηση του ΕΠΑΜ. Τώρα, επειδή ο διαχειριστής της αποχώρησε για τους δικούς του λόγους θεώρησε καλό να καπηλευθεί το blog της Σεισάχθειας και ενώ γνωρίζει πολύ καλά ότι δεν εκφράζει την πρωτοβουλία κατέβασε τα σήματα του ΕΠΑΜ και ανέβασε το «Βαθύ Κόκκινο», εκείνο δηλαδή το blog που επιχείρησε μια από τις χειρότερες προβοκάτσιες ενάντια στο ΕΠΑΜ, δημοσιεύοντας την «πληροφορία» ότι ο Δ. Καζάκης ζητά λεφτά από τον Καμμένο για να χρηματοδοτήσει την κάθοδο του ΕΠΑΜ στις εκλογές. Φαίνεται ότι στον ανεστραμμένο κόσμο της ιδεολογικής καθαρότητας του αριστερού σεχταρισμού, όποια προστυχιά κι αν επιχειρήσει κάποιος είναι κάτι απολύτως αποδεχτό όταν πρόκειται για «ομοϊδεάτες» ή για «συντρόφους». Πρόκειται για την αφόρητη δυσοσμία που αναδύουν οι περισσότεροι από τους χώρους της σημερινής αριστεράς, που ενώ επικαλούνται την (επαναστατική, πολλές φορές) αλλαγή της κοινωνίας, τους είναι αδύνατο και πολλές φορές αδιανόητο να τηρήσουν μια στοιχειώδη στάση πολιτικής εντιμότητας.
Προσωπικά πολλά θα μπορούσα να δικαιολογήσω μέσα στην παραζάλη μιας πολιτικής διαμάχης, ακόμη και την ανελέητη και συχνά άδικη προσωπική πολεμική. Το έκανα και το υπέστην πολλές φορές αγόγγυστα. Όμως την προσωπική ανεντιμότητα και μάλιστα σε τέτοιον βαθμό που καταντά τον οποιονδήποτε να καπηλεύεται συλλογικές αναφορές, πρωτοβουλίες και δράσεις που δεν του ανήκουν, και μάλιστα για να δικαιώσει ξεφωνημένους προβοκάτορες, μου είναι αδιανόητη. Για μένα όποιος περνά αυτή την αδιόρατη διαχωριστική γραμμή που διαχωρίζει τους έντιμους από τους ανέντιμους στην πολιτική, ακολουθεί δρόμο χωρίς επιστροφή. Προσωπικά πιστεύω ότι έχει τελειώσει οριστικά και δεν μπορείς να διατηρείς κανενός είδους σχέση μαζί του, γιατί δεν πρόκειται για κάποια διαφωνία στο πεδίο της ιδεολογίας και της πολιτικής που μπορεί να ξεπεραστεί, αλλά για το καίριο ζήτημα της προσωπικής ηθικής. Και στο ζήτημα αυτό αν ξεκινήσουμε με υποχωρήσεις, τότε το παιχνίδι χάθηκε και μάλιστα οριστικά.
Με τον συναγωνιστή σου μπορείς να διαφωνείς σε πολλά, πάρα πολλά, αλλά πρέπει τουλάχιστον να υπάρχει αμοιβαίος σεβασμός και εμπιστοσύνη. Και όποιος καπηλεύεται με αυτόν τον ξεδιάντροπο τρόπο κάτι που δεν του ανήκει για να δικαιώσει τις προσωπικές του επιλογές, όποιες κι αν είναι αυτές – σωστές ή λάθος – τότε ανήκει σε μια κατηγορία που προσωπικά μου είναι αδύνατον να ανεχτώ. Με ανήθικους και ανέντιμους πολιτικά δεν μπορεί να υπάρχει κανενός είδους σχέση, ή συνεννόηση. Ακόμη κι αν τυχαίνει να συμφωνεί κανείς μαζί τους σε πολλά πράγματα στο γενικό πεδίο της ιδεολογίας και της πολιτικής. Αλλά τι νόημα έχει μια τέτοια θεωρητική συμφωνία όταν κάποιος αποδεικνύεται ότι δεν έχει ούτε καν στοιχειώδη αίσθηση εντιμότητας όπως διαθέτει κάθε φυσιολογικός άνθρωπος; Όποιος ξεκινά και κάνει εκπτώσεις σε τέτοια ζητήματα προσωπικής στάσης και ηθικής για λόγους ιδεολογίας και πολιτικής, τότε αναγκαστικά φλερτάρει με την ανυποληψία και την χυδαιότητα.   
Γι’ αυτό και πιστεύω ότι πρέπει να είμαστε αμείλικτοι με τις διαλυτικές πρακτικές και τις αντιλήψεις εκείνες που ανέχονται την προσωπική ανεντιμότητα, την προσυχιά, στο όνομα της ιδεολογικοπολιτικής συγγένειας. Κάθε προσπάθεια να γίνουν ανεχτές τέτοιες συμπεριφορές, εκθέτουν ανεπανόρθωτα το ΕΠΑΜ. Κι έτσι ξεκινά η καχυποψία και η διχόνοια. Μήπως τελικά το ΕΠΑΜ είναι προθάλαμος για κάτι άλλο; Είμαι σίγουρος ότι ορισμένοι σκέφτονται κάπως έτσι. Το απέδειξαν στην πράξη. Γι’ αυτό άλλωστε και τους κακοφαίνεται η κριτική, ιδίως όταν γίνεται αυστηρή και αμείλικτη, προς την αριστερά. Είμαι σίγουρος πώς ορισμένοι θα ήθελαν να χρησιμοποιήσουν το ΕΠΑΜ ως προνομιακό χώρο άγρας ψήφων για τα εκλογικά σχήματα της αριστεράς. Ή σαν έναν πολιτικό μοχλό, ένα είδος «λόμπι» που θα «σπρώξει» το ΚΚΕ, τον ΣΥΡΙΖΑ και γενικά την αριστερά στην συνένωση, ή στην ανάκαμψη. Όποιος πιστεύει κάτι τέτοιο για το ΕΠΑΜ, όχι μόνο είναι εκτός τόπου και χρόνου, αλλά έχει κάνει λάθος την πόρτα.
Καταρχάς ποιος είναι αυτός ο περίφημος ρόλος που πρέπει να επιτελέσει η αξιέραστος αριστερά; Ένας θεός ξέρει. Και γιατί η αριστερά είναι η μόνη που μπορεί να τον παίξει οπωσδήποτε; Πάλι ένας θεός το ξέρει. Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει πιο θεολογική αντίληψη της πολιτικής από αυτήν. Η αριστερά, όπως και κάθε πολιτικό σχήμα ή ιδεολογία, δεν πορεύεται εκ θεού, ούτε είναι ο δικαιωματικός κληρονόμος των ιστορικών πεπρωμένων ενός λαού, ή κάποιας κοινωνικής τάξης. Υπόκειται αναγκαστικά στους νόμους ακμής και παρακμής που διέπουν κάθε κοινωνικό φαινόμενο. Τίποτε δεν είναι αιώνιο. Ιδίως στο ιδεολογικό και πολιτικό εποικοδόμημα της κοινωνίας. Και ιδίως όταν αδυνατεί να εκφράσει τις πιο ζωτικές ανάγκες της αληθινής κοινωνίας.
Η ιστορική μορφή της αριστεράς σήμερα είναι παράγωγο της ήττας των δεκαετιών του υπαρκτού σοσιαλισμού και της εκφυλισμένης σοσιαλδημοκρατίας. Είναι μια αριστερά της ήττας και ως τέτοια πορεύτηκε τις δυο προηγούμενες δεκαετίες. Δεν μπόρεσε να βοηθήσει την κοινωνία να αντιταχθεί στην διάλυση και στον κατακερματισμό, στον εκφυλισμό και στην συρρίκνωση της κοινωνικής, εργασιακής και πολιτικής της συνείδησης. Στο εσωτερικό της και στις κορυφές της κλωνοποιήθηκε ο διεφθαρμένος κοινοβουλευτισμός της μεταπολίτευσης σε βαθμό που την μετέτρεψε σε μια απόλυτα νομοταγή και υπάκουη πολιτική δύναμη του κυρίαρχου συστήματος. Οι εξαρτήσεις της από την σημερινή εξουσία είναι τέτοιες που δεν της επιτρέπουν να έρθει σε ρήξη μ’ αυτήν παρά μόνο στα λόγια, μόνο σε επίπεδο συνθημάτων.
Οι ηγεσίες της αντιλαμβάνονται την αντιπολίτευση μόνο στα δεδομένα πλαίσια που επιβάλλονται άνωθεν και έξωθεν. Έτσι, όχι μόνο δεν παραιτήθηκαν από τις κοινοβουλευτικές τους έδρες για να κατέβουν να οργανώσουν την πάλη του λαού – κάτι το οποίο τους είναι παντελώς αδιανόητο – αλλά έτρεξαν να συναντηθούν και να νομιμοποιήσουν με την παρουσία τους τον διορισμένο πρωθυπουργό του «μαύρου μετώπου», όπως ονόμασε την παράνομη συγκυβέρνηση το ΚΚΕ και της «κατάφωρης παραβίασης της λαϊκής κυριαρχίας», όπως την χαρακτήρισε ο ΣΥΝ. Ενώ σήμερα πλειοδοτούν στην διασπορά των κοινοβουλευτικών αυταπατών σε μια περίοδο όπου η ολιγαρχία, ντόπια και ξένη, καταλύει τον κοινοβουλευτισμό σ’ ολόκληρη την ΕΕ. Αποτελούν, σε συνθήκες τέτοιας απαξίωσης του κυρίαρχου πολιτικού συστήματος όπως σήμερα, την μόνη εναπομένουσα εφεδρεία αναχαίτισης της κοινωνικής οργής, το μόνο ανάχωμα στην μαχητική ενότητα του λαού, την μόνη δυνατότητα που έχει το επίσημο σύστημα να ελέγξει τις κοινωνικές αντιδράσεις.
Όποιος νομίζει ότι μέσα από την σημερινή αριστερά που βιάζεται να παραπέμψει το σημερινό καθήκον στο υπερπέραν, στο μακρινό αύριο, «όταν θα είναι ώριμες οι συνθήκες», που στήνει τυχάρπαστες συνεργασίες κορυφής με το μάτι στις εκλογές χωρίς σαφή πολιτικά πλαίσια και προγραμματικές συμφωνίες, που νοιάζεται μόνο για καθαρά «αριστερά μέτωπα» όπως οι παραθρησκευτικές οργανώσεις νοιάζονται μόνο για την καθαρότητα του δόγματος, τότε δεν έχει αντιληφθεί το παραμικρό. Ζει σε μια ιδιότυπη πολιτική φορμόλη, όπου ακόμη και τα λόγια, η ψωρίλα των φράσεων, φαντάζει ως αμιγής επαναστατική δράση. Η αλήθεια είναι ότι όπως η κινητοποίηση της πλειοψηφίας του λαού με άμεσο στόχο την ανατροπή του καθεστώτος περνά μέσα από την κατάρρευση του επίσημου πολιτικού συστήματος, έτσι περνά και μέσα από την διάλυση των υπαρχόντων κομματικών μηχανισμών της αριστεράς. Όχι γιατί κάποιοι το θέλουν, ή δεν το θέλουν, αλλά γιατί δεν μπορεί να γίνει διαφορετικά. Όσο η κοινωνία είναι αιχμάλωτη των εξαρτημένων από την κυρίαρχη εξουσία κομματικών μηχανισμών της δεξιάς και της αριστεράς, δεν θα μπορέσει ποτέ να αποκτήσει την πρωτοβουλία και την αυτενέργεια που απαιτεί μια αυθεντική κοινωνική εξέγερση με προοπτική. Εκτός κι αν θέλουμε ο λαός σήμερα να υποστεί την χειρότερη ήττα που έχει δεχτεί ποτέ λαϊκό κίνημα στην ιστορία της χώρας.
Μήπως όλα αυτά σημαίνουν ότι αρνούμαστε την κοινή δράση με τα διάφορα κόμματα και σχήματα; Και βέβαια όχι. Η ανελέητη κριτική δεν αναιρεί την κοινή δράση. Αντίθετα, οι χαμηλοί τόνοι με σκοπό να τα βρούμε, οδηγούν, ιδιαίτερα σε μια τόσο κρίσιμη περίοδο σαν την σημερινή, στον αποπροσανατολισμό και την σύγχυση. Ευνοούν πρακτικές συνεύρεσης κορυφών μακριά από την κοινωνία, χωρίς πολιτικά προτάγματα εξόν από την αγωνία της ψηφοθηρίας. Είναι καθήκον μας να ξεκαθαρίζουμε τα πράγματα έτσι ώστε να βοηθάμε τον κόσμο να καταλαβαίνει το τι επακριβώς συμβαίνει και που θέλουν να τον οδηγήσουν.
Το ΕΠΑΜ συμμετέχει και θα συνεχίσει να συμμετέχει σε κοινές δράσεις με άλλες δυνάμεις, οργανώσεις, κόμματα και πρωτοβουλίες που διευκολύνουν την πάλη για τα άμεσα συγκεκριμένα ζητήματα όπως π.χ. είναι τα χαράτσια. Επίσης το ΕΠΑΜ θα συνεχίσει να πιέζει για μια συμπαράταξη κοινής δράσης, σαν το Μέτωπο του Όχι, με σκοπό την συνεννόηση όλων των δυνάμεων που δηλώνουν ότι αντιτίθενται στην συμφωνία της 26ης/27ης Οκτωβρίου. Και θα συνεχίζει να πιέζει χωρίς να υποστείλει στο ελάχιστο την κριτική του, ή να περιορίσει την αυτοτελή του δράση για τους στόχους όπως το ίδιο τους έχει προσδιορίσει. Άλλωστε κοινή δράση δεν σημαίνει ενότητα, ή συνένωση, αλλά η από κοινού επιδίωξη συγκεκριμένων απτών και άμεσων αιτημάτων. Με βασική προϋπόθεση ότι η καθεμιά από τις οργανώσεις, τα σχήματα και τις δυνάμεις που συμμετέχουν σ’ αυτήν διατηρούν στο ακέραιο την πλήρη αυτοτέλεια της δράσης, της οργάνωσης και του πολιτικού τους λόγου.
Σ’ αυτό που δεν πρόκειται με κανένα τρόπο να συμμετάσχει το ΕΠΑΜ είναι στις διάφορες εκδοχές και εγχειρήματα «ενότητας της αριστεράς», ριζοσπαστικής ή λιγότερο ριζοσπαστικής. Κι αυτό γιατί πολύ απλά οι διαδικασίες εντός της αριστεράς δεν μας αφορούν, όπως ακριβώς δεν αφορούν και τον πολύ κόσμο. Πρόκειται για προσπάθειες αναδιανομής σφαιρών επιρροής εντός της αριστεράς και δεν έχουν τίποτε να κάνουν με την πάλη του λαού.
Ούτε βέβαια πρόκειται να δεχτούμε να γίνουμε ο μαϊντανός ενός «νέου ΕΑΜ» που στήνει ο ηγετικός μηχανισμός του ΣΥΝ αξιοποιώντας πολιτικά ερείπια του παρόντος και του παρελθόντος για να κρύψει την τρομακτική γύμνια του σε επίπεδο πολιτικών αιτημάτων και προγραμματικών αναφορών. «Νέο ΕΑΜ» δεν μπορεί να στηθεί με δυνάμεις που προσκυνούν τον κατακτητή, δηλ. την Ευρωπαϊκή Ένωση και επιδιώκουν απλά να τα βρουν μαζί του. Ούτε καν με τις τράπεζες δεν τολμούν να τα βάλουν, γι’ αυτό και το μόνο που προτείνουν είναι «επιθετική αναδιαπραγμάτευση» του χρέους, δηλαδή μια καλύτερη αναδιάρθρωση από την σημερινή υπό καθεστώς ευρώ και ΕΕ. Ζητούν απλά να γίνουν καλύτεροι διαχειριστές από τους σημερινούς. Γι’ αυτό και το έχουν ρίξει στην φλυαρία περί «ενότητας της αριστεράς». Μιλάνε με όρους πολιτικής μεταφυσικής για να μην αναγκαστούν να μιλήσουν με όρους συγκεκριμένων προτάσεων και αποδειχθεί ότι δεν διαφέρουν σε τίποτε ουσιαστικό από τις κυρίαρχες πολιτικές επιλογές που επιβάλλονται ήδη στην χώρα.  
Το ΕΠΑΜ ιδρύθηκε με σκοπό να λειτουργήσει καταλυτικά στην ενότητα του λαού για την δική του εθνική και κοινωνική απελευθέρωση. Πέρα και έξω από τις όποιες διαχωριστικές γραμμές ιδεολογίας ή κομματικής καταγωγής. Αρνείται τον διαχωρισμό, ειδικά στις γραμμές του, ανάμεσα σε δεξιούς, αριστερούς, ή κεντρώους. Το ίδιο το ΕΠΑΜ δεν είναι αριστερό, δεξιό, ή κεντρώο, είναι μόνο ενιαίο και παλλαϊκό ως μέτωπο. Δεν αρνείται σε κανέναν την στράτευση λόγω ιδεολογίας ή πολιτικής καταγωγής. Αρκεί να αποδέχεται την κεντρική πολιτική συμφωνία που αποτυπώνεται στην Ιδρυτική Διακήρυξη, να συμμετέχει ισότιμα σε κάποιον από του πυρήνες του ΕΠΑΜ και να παλεύει για τους στόχους του μετώπου.
Όλα τα μέλη του ΕΠΑΜ είναι συναγωνιστές, σύντροφοι στον κοινό αγώνα και δεν μπορεί να υπάρξει κανενός είδους άλλος διαχωρισμός ανάμεσά τους, εκτός από αυτόν που καθορίζεται από την προσωπική τους συνεισφορά, από την δουλειά τους για το μέτωπο. Έχουν το ακέραιο δικαίωμα να διατηρούν τις απόψεις τους, έστω κι αν σε ορισμένους μοιάζουν «εξωφρενικές». Όποιος αρνείται, ή αντιστρατεύεται στην πράξη το δικαίωμα κάθε μέλους του ΕΠΑΜ να διατυπώνει ελεύθερα την άποψή του στις διαδικασίες, τότε οφείλουμε να τον απομονώσουμε κι αν επιμένει θα πρέπει να φροντίσουμε να αποχωρήσει από τις γραμμές μας.
Επομένως, όποιος επιχειρεί να διαχωρίσει τα μέλη του ΕΠΑΜ με ταμπέλες ιδεολογίας σε «ώριμους» και «ανώριμους», σε «δεξιούς» και «αριστερούς», υπονομεύει την ίδια την λειτουργία του μετώπου και το οδηγεί στη διάλυσή του. Όποιος επιθυμεί οργάνωση κάτω από μια ενιαία ιδεολογική ομπρέλα, πέρα από τα δημοκρατικά και πατριωτικά καθήκοντα που περιγράφονται στην ιδρυτική διακήρυξη, τότε δυστυχώς, δεν έχει συνειδητοποιήσει ότι εντάχθηκε σε παλλαϊκό μέτωπο. Υπάρχουν, άλλωστε, δεκάδες οργανώσεις όλων των αποχρώσεων, ώστε να ικανοποιήσει όποιος το επιθυμεί ακόμη και τις πιο εξεζητημένες ιδεολογικές προτιμήσεις του. Σε κάθε περίπτωση το ΕΠΑΜ, τα συντονιστικά του όργανα, οι τομείς και οι πυρήνες του, οφείλουν να περιφρουρούν την ενότητα των γραμμών τους ενάντια σε κάθε προσπάθεια, συνειδητή ή άλλη, απ’ όπου κι αν προέρχεται, όποιος κι αν είναι αυτός που την κινεί, για τον διαχωρισμό των μελών του σε μπλε, πράσινους και κόκκινους κόκκους.
Πρέπει να είναι σε όλους καθαρό. Κανείς δεν εντάχθηκε στο ΕΠΑΜ για να «αλλάξει μυαλά», ή για να του «αλλάξουν μυαλά» κάποιοι επιτήδειοι. Κανείς δεν εντάχθηκε για να του ζητήσουν ν’ αλλάξει «κοινωνικά φρονήματα». Όποιος θεωρεί ότι μπορεί να επαναφέρει την απεχθέστατη πρακτική της πιστοποίησης των κοινωνικών φρονημάτων εντός του ΕΠΑΜ, δυστυχώς έχει διαπράξει τραγικό λάθος. Όποιος πιστεύει ότι πρέπει να μετρά όλους τους άλλους με μέτρο τα δικά του ιδεολογικά ή πολιτικά κλισέ, τότε δεν έχει αντιληφθεί που βρίσκεται και καλό θα ήταν να αποχωρήσει. Στο ΕΠΑΜ εντάσσονται αγωνιστές που έχουν κάνει δική τους υπόθεση την εθνική και κοινωνική απελευθέρωση του λαού στην βάση της κεντρικής πολιτικής συμφωνίας και όχι όσοι ψάχνουν να βρουν πελατεία για τις δικές τους ιδεολογίες, ή ιδεοληψίες.
Ανάμεσα στα μέλη του ΕΠΑΜ οφείλουν να αναπτύσσονται σχέσεις αλληλεγγύης ακόμη και όταν υπάρχουν σοβαρές διαφωνίες. Όποιος δεν μπορεί να θέσει τον κοινό σκοπό, τον κοινό αγώνα, πάνω από την όποια διαφωνία, τότε αντικειμενικά δεν μπορεί να ανήκει στο ΕΠΑΜ. Όποιος διαβάλλει συναγωνιστές του, διακινεί συκοφαντίες με στόχο να εκτεθούν συναγωνιστές, αλλά και το ίδιο το ΕΠΑΜ, ασκείται σε πρακτικές που μόνο στόχο έχουν να σπείρουν τον εμφύλιο μέσα στις γραμμές του μετώπου και τα όργανά του, τότε αυτός δεν μπορεί ν’ ανήκει σ’ αυτό. Το ίδιο πρέπει να αποχωρήσει όποιος αρνείται να περιφρουρήσει τις γραμμές του ΕΠΑΜ από τέτοιες διχαστικές αντιλήψεις και πρακτικές.

Πώς πρέπει να συγκροτηθεί οργανωτικά το ΕΠΑΜ;

Γνωρίζω ότι υπάρχει έντονη συζήτηση γύρω από τα οργανωτικά προβλήματα του ΕΠΑΜ. Υπάρχουν διαφωνίες, αντιπαραθέσεις και διαφορετικές λογικές. Θεμιτό. Προσωπικά δεν θα μπω στον πειρασμό να σχολιάσω ή να ασκήσω κριτική σε απόψεις ή σε σχέδια επί του οργανωτικού. Πιστεύω πώς αν θέλει κάποιος στα σοβαρά να συμβάλει εποικοδομητικά στο διάλογο που διεξάγεται θα πρέπει να το κάνει καταθέτοντας την δική του συγκεκριμένη πρόταση. Η κριτική είναι εύκολη. Είναι ακόμη πιο εύκολη, όταν αποδίδεις προθέσεις, υπαρκτές ή ανύπαρκτες, στον αντίπαλό σου. Αυτό που μετρά όμως είναι το τι προτείνεις συγκεκριμένα.
Προσπάθησα να διευκρινίσω όλα τα παραπάνω γιατί θεωρώ ότι αποτελούν την αναγκαία αφετηρία της αναγκαίας οργανωτικής συγκρότησης του ΕΠΑΜ.
Το πρώτο και βασικό που πρέπει να διευκρινίσουμε είναι ότι αν το ΕΠΑΜ θέλει να διατηρήσει την δυναμική του μέσα στο λαό και να την διευρύνει, θα πρέπει να έχουμε καθαρό ότι λειτουργεί ως Μέτωπο. Αυτό σημαίνει ότι βασίζεται στην προσωπική δουλειά των μελών του και όχι στην «πολιτική κάλυψη» που παρέχει κάποιο ανώτερο καθοδηγητικό όργανο. Το κάθε μέλος αποτελεί την πολιτική «βιτρίνα» του ΕΠΑΜ, είναι αυτεξούσιο και αυτοτελές στη δράση του χωρίς να εξαρτάται από άνωθεν επεξεργασμένες γραμμές. Με εξαίρεση τις γενικές κατευθύνσεις της Ιδρυτικής και των συνεδρίων του. Δίνει λογαριασμό μόνο στη συνέλευση του πυρήνα ή του τομέα του και στους συναγωνιστές του.
Το μέλος του Μετώπου δεν είναι στρατιώτης «πρώτης γραμμής» που περιμένει τους στρατηγούς να του πουν τι θα κάνει, αλλά αγωνιστής πρώτης γραμμής ικανός να ηγηθεί ο ίδιος της δράσης και της πολιτικής διαμόρφωσης του ΕΠΑΜ. Πρέπει να αποτελεί φυσικό παράδειγμα συνεισφοράς στην συλλογική υπόθεση για όλους τους άλλους και κυρίως για την κοινωνία. Κι αυτό μπορεί να γίνει μόνο από αυτόφωτες προσωπικότητες που ξέρουν να προσφέρουν στο μέτρο του δυνατού και να στηρίζουν με τη δουλειά τους τη συλλογική δράση του πυρήνα, του τομέα και του ΕΠΑΜ γενικότερα. Προσωπικότητες που αναγνωρίζει η κοινωνία ευρύτερα.
Ένα δεύτερο που πρέπει να έχουμε καθαρό είναι το τι σημαίνει πολιτική δουλειά για τα μέλη του ΕΠΑΜ. Το σύνηθες είναι να θεωρούμε πολιτική δουλειά, αυτό που θεωρούν και όλες οι άλλες οργανώσεις και σχήματα: τους ακτιβισμούς, τις διαδηλώσεις, τις ποικίλες μορφές διαμαρτυρίας, κοκ. Όλα αυτά είναι απολύτως σεβαστά και θεμιτά, αλλά δεν αποτελούν την βασική προτεραιότητα της πολιτικής δουλειάς του ΕΠΑΜ. Κατά τη γνώμη μου, η βασική πολιτική δουλειά πρέπει να είναι στην γειτονιά και στους χώρους δουλειάς. Πόρτα την πόρτα πρέπει να χαρτογραφήσουμε κοινωνικά και πολιτικά όλες τις περιοχές του χώρου ευθύνης κάθε πυρήνα. Όχι μοιράζοντας απλά ένα φυλλάδιο, αλλά κερδίζοντας την εμπιστοσύνη του κόσμου, μιλώντας για τα προβλήματα, εξηγώντας και αναλύοντας τις εξελίξεις και κυρίως ακούγοντας τις δικές του ανησυχίες και αναστολές. Μέσα από αυτή την δουλειά μπορούν και πρέπει να επεκτείνονται οι πυρήνες σε κάθε γειτονιά, σε κάθε πολυκατοικία αν είναι δυνατόν, να αποτελούν κέντρο ενημέρωσης, αφύπνισης και δράσης. Αυτό κατά τη γνώμη μου σημαίνει πολιτική δουλειά για το ΕΠΑΜ και μόνο έτσι θα αποκτήσει η οργάνωση γερές ρίζες μέσα στην ίδια την κοινωνία. Τέτοιες που θα της επιτρέψουν να εκπληρώσει την αποστολή της.
Αν δούμε έτσι τα πράγματα τότε βασικό κύτταρο και θεμέλιο του ΕΠΑΜ πρέπει να είναι ο πυρήνας. Σε πυρήνες ανήκουν όλα τα μέλη του ΕΠΑΜ και κάθε πυρήνας μπορεί να συγκροτηθεί κατ’ ελάχιστο από 3 μέλη. Κυρίαρχο όργανο του πυρήνα είναι η συνέλευση, η οποία συνέρχεται κατά τακτά χρονικά διαστήματα. Το νωρίτερο κάθε εβδομάδα. Για να έχει απαρτία η συνέλευση ώστε να λάβει δεσμευτικές αποφάσεις θα πρέπει να συμμετέχουν τουλάχιστον τα 2/3 των μελών του πυρήνα.
Η συνέλευση αναδεικνύει συντονιστικό με τουλάχιστον 3 μέλη, τα οποία επωμίζονται τον συντονισμό της δράσης, τις ειδοποιήσεις και το ταμείο. Η πρακτική που ενδείκνυται είναι η επιλογή του συντονιστικού με κλήρωση από τα μέλη της συνέλευσης. Κάθε 3 μήνες το συντονιστικό πάλι με κλήρωση πρέπει να αλλάζει έτσι ώστε να εξασφαλίζει την συμμετοχή όλων των μελών στα καθήκοντά του.
Στόχος μας πρέπει να είναι να δημιουργηθούν πυρήνες σε όλες τις γειτονιές και σε όλους τους χώρους δουλειάς σε ολόκληρη την χώρα. Για να γίνει αυτό πρέπει να ξεκινάμε με την συγκρότηση ενός πρώτου πυρήνα σε μια περιοχή με ανοιχτή πρόσκληση προς όλους για γνωριμία και ένταξη. Απευθυνόμαστε όχι μόνο, ούτε κύρια σε οργανωμένους, ή σε αγωνιστές με εμπειρία, αλλά στο σύνολο του λαού. Η πρώτη εκδήλωση γνωριμίας και ένταξης, που η οργάνωσή της μπορεί να γίνει, αν κριθεί απαραίτητο, με την συνδρομή των κεντρικών συντονιστικών οργάνων του ΕΠΑΜ, πρέπει να καταλήξει σε εγγραφή μελών και φίλων του πυρήνα. Συνήθως όμως αρκεί η συνεύρεση τουλάχιστον 3 μελών του ΕΠΑΜ για να ξεκινήσει να υπάρχει ένας νέος πυρήνας. Από την στιγμή που αρχίσει να λειτουργεί ο πυρήνας, ενημερώνει τα κεντρικά συντονιστικά όργανα για την ύπαρξη και λειτουργία του.
Μέλος του πυρήνα είναι όποιος δέχεται την κεντρική πολιτική συμφωνία του μετώπου, συμμετέχει τακτικά στις εσωτερικές διαδικασίες και δράσεις του πυρήνα και είναι ταμιακά εντάξει καταβάλλοντας μια ελάχιστη μηνιαία συνδρομή με βάση τις όποιες δυνατότητές του.
Φίλος του πυρήνα είναι εκείνος που ενώ δέχεται τα προτάγματα και τις επιδιώξεις του ΕΠΑΜ δεν μπορεί να είναι συνεπής ή δεν θέλει για τους δικούς του λόγους να συμμετέχει ενεργά στις διαδικασίες και τις δράσεις του πυρήνα. Ο φίλος δεν έχει δικαίωμα λόγου και ψήφου στις συνελεύσεις του πυρήνα, αλλά μπορεί να τις παρακολουθήσει αν θέλει και να ζητήσει να μιλήσει με έγκριση του σώματος.
Θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε επίσης ορισμένα θεμελιώδη ζητήματα:
Πρώτο: Δεν μπορεί να θεωρείται μέλος κάποιος που δεν συμμετέχει σε τακτική βάση στις εσωτερικές διαδικασίες, στα καθήκοντα και στις δράσεις ενός πυρήνα. Ακόμη κι αν κάποιος έχει εγγραφεί ως μέλος, αλλά εμφανίζεται στην χάξη ή στην φέξη στις συνελεύσεις και μόνο για να πει την γνώμη του και μετά εξαφανίζεται, τότε ο πυρήνας οφείλει – σε συνεννόηση μαζί του – να τον βγάλει από τις καταστάσεις των μελών του. Αν το πρώην μέλος θέλει να ενημερώνεται από τον πυρήνα για τις δράσεις του ΕΠΑΜ και να συμμετέχει όποτε μπορεί, τότε καταγράφεται ως φίλος. Σε κάθε περίπτωση οι καταστάσεις μελών του πυρήνα πρέπει να απηχούν την πραγματική δύναμη μελών και όχι μια εικονική πραγματικότητα.
Δεύτερο: Πρέπει σε κάθε συνέλευση που έρχονται για πρώτη φορά μέλη ή φίλοι να υπάρχει συγκεκριμένη διαδικασία καλωσορίσματος που θα επιτρέπει στους καινούργιους να αυτοσυστήνονται και να μιλούν για τους λόγους και τις προσδοκίες που έχουν από την ένταξή τους στο ΕΠΑΜ. Η διαδικασία αυτή είναι εξαιρετικά σημαντική και πρέπει να γίνεται με τέτοιον τρόπο ώστε να εισάγει επί της ουσίας τους καινούργιους στις διαδικασίες του πυρήνα και να οικοδομεί σχέσεις γνωριμίας και συντροφικότητας ανάμεσα σε παλιούς και νέους. Η διαδικασία πρέπει να προηγείται της τακτικής ημερήσιας διάταξης της συνέλευσης. Ενώ στην δεύτερη συνέλευση μετά την πρώτη παρουσία ενός νέου μέλους, θα πρέπει να γίνεται πανηγυρική ένταξη του στην επίσημη οργανωτική κατάσταση του πυρήνα και του ΕΠΑΜ κεντρικά.
Τρίτο: Ο πυρήνας είναι υποχρεωμένος να γνωρίζει επακριβώς το γιατί κάποια από τα μέλη δεν συμμετέχουν τακτικά στις εργασίες του. Το ότι κάποιος γράφτηκε ως μέλος δεν σημαίνει ότι έχει ξεπεράσει όλες του τις αναστολές για την συμμετοχή του σε μια οργανωμένη πολιτική συλλογικότητα. Ιδίως όταν πρόκειται για κόσμο που πρώτη φορά ασχολείται με την πολιτική οργανωμένα, όπως συμβαίνει με ένα μεγάλο μέρος των μελών του ΕΠΑΜ. Ο πυρήνας πρέπει να βοηθά τα μέλη του να ξεπεράσουν φοβίες και αναστολές έτσι ώστε να ενταχθούν ομαλά και με ενθουσιασμό στην οργανωμένη δουλειά. Λογικές που λένε, αυτός δεν έρχεται και επομένως τον ξεχνάμε, είναι ανεπίτρεπτες για πυρήνες του ΕΠΑΜ.
Τέταρτο: Ο πυρήνας είναι υποχρεωμένος να διατηρεί τακτικές επαφές με τους φίλους του ΕΠΑΜ και να μην τους θυμάται μόνο όποτε τους χρειάζεται στις δράσεις του. Ο σεβασμός και το αληθινό ενδιαφέρων που δείχνει ο πυρήνας για τα μέλη και τους φίλους είναι πάντα ανάλογος για τον ενδιαφέρων και τον σεβασμό που δείχνουν τα μέλη και οι φίλοι του στον πυρήνα και τις δράσεις του. Ιδίως αν θέλει ο πυρήνας να διευρύνει διαρκώς, όπως οφείλει, τον κύκλο των επαφών του στο κοινωνικό περιβάλλον που δραστηριοποιείται και να κερδίζει συνεχώς νέα μέλη και φίλους.
Πέμπτο: Οι εσωτερικές διαδικασίες του πυρήνα και κυρίως η γενική συνέλευση δεν μπορεί να δίνουν την εικόνα παιδικής χαράς. Αυτό σημαίνει ότι η σοβαρότητα της αποστολής του πυρήνα, αλλά και του ΕΠΑΜ, επιβάλλει την αυστηρή περιφρούρηση των διαδικασιών. Επομένως στη συνεδρίαση του πυρήνα δεν πρέπει να επιτρέπεται η συμμετοχή ανθρώπων που δεν έχουν εγγραφεί ως μέλη ή φίλοι του ΕΠΑΜ. Με τους φίλους να έχουν τον λόγο μόνο και εφόσον το επιτρέψει η συνέλευση των μελών. Το ίδιο πρέπει να ισχύει και για τον εσωτερικό διάλογο του ΕΠΑΜ. Δεν μπορεί να συμμετάσχει κάποιος που δεν έχει εγγραφεί ως μέλος του ΕΠΑΜ, ή έχει αποχωρήσει από αυτό. Διαφορετικά, δεν πρόκειται για σοβαρό διάλογο με σκοπό να καταλήξει κάπου συγκεκριμένα, αλλά για καφενείο.
Τομέας του ΕΠΑΜ: Τρεις ή περισσότεροι πυρήνες μπορούν να συγκροτήσουν δικό τους τομέα. Την απόφαση την παίρνουν οι πυρήνες και κατόπιν την ανακοινώνουν στα κεντρικά συντονιστικά όργανα, τα οποία είναι υποχρεωμένα να την κοινοποιήσουν σε όλους τους τομείς και τους πυρήνες του ΕΠΑΜ. Ο τομέας απαρτίζεται από τους ξεχωριστούς πυρήνες και ανώτερο όργανό του είναι η γενική συνέλευσή του από όλα τα μέλη των πυρήνων. Η γενική συνέλευση του τομέα συνέρχεται μια φορά τον μήνα ή και αργότερα, σύμφωνα με απόφαση των πυρήνων που τον αποτελούν. Και για να έχει απαρτία ώστε να πάρει δεσμευτικές αποφάσεις θα πρέπει να συμμετέχουν στην γενική συνέλευση τουλάχιστον τα 2/3 των μελών από όλους τους πυρήνες.
Η δράση του τομέα συντονίζεται από Γραμματεία η οποία απαρτίζεται από εντεταλμένους εκπροσώπους που επιλέγει ελεύθερα κάθε πυρήνα.
Για τον καλύτερο συντονισμό της δράσης των τομέων ειδικά σε επίπεδο Περιφέρειας μπορεί να συγκροτηθεί Γενική Γραμματεία, η οποία θα απαρτίζεται από εντεταλμένους εκπροσώπους όλων των τομέων της περιοχής.
Στεγανά στο ΕΠΑΜ δεν υπάρχουν. Όλα τα μέλη του έχουν τα ίδια δικαιώματα στην ενημέρωση και την συμμετοχή σε όλα τα επίπεδα. Μπορούν να παρακολουθήσουν όποια συνεδρίαση συντονιστικού θελήσουν, αφού ενημερώσουν πρώτα τον πυρήνα τους και ο πυρήνας τους ενημερώσει το οικείο όργανο. Σε όλα τα επίπεδα ισχύει η ανακλητότητα, η υποχρεωτική λογοδοσία και ο απολογισμός, όπως και η περιορισμένη θητεία των εντεταλμένων εκπροσώπων.
Κανένα συντονιστικό ή άλλο όργανο δεν έχει το δικαίωμα να διαγράψει μέλος του ΕΠΑΜ. Σε διαγραφή μέλους από τις τάξεις του ΕΠΑΜ έχει δικαίωμα να προσχωρήσει μόνο ο πυρήνας στον οποίο ανήκει το συγκεκριμένο μέλος. Πρόταση διαγραφής μπορεί να καταθέσει στον πυρήνα οποιοδήποτε άλλο μέλος ή όργανο του ΕΠΑΜ με συνοδευτική έκθεση των λόγων που δικαιολογούν την πρόταση διαγραφής. Η απόφαση και οι λόγοι της διαγραφής κοινοποιούνται σε όλους τους τομείς και τους πυρήνες του ΕΠΑΜ μέσω του κεντρικού συντονιστικού οργάνου.
Ο πολιτικός διάλογος στο ΕΠΑΜ είναι συνεχής και ανοιχτός. Διεξάγεται αυστηρά σε δυο επίπεδα. Αφενός, στις εσωτερικές διαδικασίες των πυρήνων και των τομέων αυστηρά ανάμεσα στα μέλη, όπου διεξάγεται ελεύθερα και χωρίς προκαταλήψεις. Κι αφετέρου, δημόσια με ενυπόγραφα κείμενα που δημοσιεύονται αποκλειστικά στην στήλη πολιτικού διαλόγου της κεντρικής ιστοσελίδας που απευθύνεται σε όλα τα μέλη του ΕΠΑΜ. Μόνο έτσι νοείται ο αληθινός διάλογος.
Προτάσεις δράσης και ιδέες ανάμεσα σε πυρήνες και τομείς μπορούν να ανταλλάσσονται, αλλά μέσα από συγκεκριμένη διαδικασία. Μόνο με ενημέρωση των οικείων συντονιστικών και γραμματειακών οργάνων, που κατόπιν είναι υποχρεωμένα να ενημερώσουν όλα τα μέλη των πυρήνων και των τομέων. Η συζήτηση για τις προτάσεις δράσης διεξάγεται αποκλειστικά δια ζώσης και όχι μέσω διαδικτύου, ενώ η τελική απόφαση υιοθέτησης ή απόρριψης παίρνεται από τις συνελεύσεις των μελών.
Όλοι οι πυρήνες και οι αντίστοιχοι τομείς λειτουργούν αυτοτελώς και αυτόνομα ως προς τις εσωτερικές διαδικασίες τους. Ενώ κάθε πυρήνας ή τομέας έχει το δικαίωμα να εκδώσει το δικό του έντυπο υλικό (φυλλάδιο, μπροσούρα, εφημερίδα, κλπ.) στο δικό του αποκλειστικά όνομα.
Όλοι οι πυρήνες του ΕΠΑΜ υποχρεούνται να ενημερώνουν την κεντρική βάση δεδομένων με τα εγγεγραμμένα μέλη τους και να αποδίδουν στο κεντρικό ταμείο το 10% των μηνιαίων εσόδων τους. Τόσο η κεντρική βάση δεδομένων με τα εγγεγραμμένα μέλη του ΕΠΑΜ, όσο και το κεντρικό ταμείο βρίσκονται στην αποκλειστική ευθύνη του κεντρικού συντονιστικού οργάνου του ΕΠΑΜ, τα μέλη του οποίου εκλέγονται απευθείας από το ετήσιο τακτικό συνέδριο του Μετώπου.
Ανώτατο όργανο του ΕΠΑΜ είναι το ετήσιο τακτικό του συνέδριο. Έκτακτα συνέδρια ή συνδιασκέψεις μπορούν να συνέλθουν είτε μετά από αίτηση του κεντρικού συντονιστικού οργάνου του ΕΠΑΜ, είτε μετά από αίτηση από πυρήνες και τομείς που αντιπροσωπεύουν διαπιστωμένα κατ’ ελάχιστο το 1/3 των εγγεγραμμένων μελών του ΕΠΑΜ. Η σύγκληση του συνεδρίου (τακτικού ή έκτακτου) ή της συνδιάσκεψης, ανακοινώνεται όχι νωρίτερα από ενάμιση μήνα πριν από την ημερομηνία διεξαγωγής του. Ο κανόνας εκπροσώπησης στο συνέδριο καθορίζεται από το κεντρικό συντονιστικό όργανο σε συνεννόηση με τους τομείς του ΕΠΑΜ.
Εάν το κεντρικό συντονιστικό όργανο δεν προχωρήσει σε τακτικό ή έκτακτο συνέδριο κατά τα προβλεπόμενα στην προηγούμενη παράγραφο, τότε οι τομείς που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 1/3 των μελών έχουν το δικαίωμα να συγκροτήσουν Οργανωτική Επιτροπή με αποκλειστικό σκοπό να συγκαλέσει το συνέδριο με συμμετοχή όλων των οργανώσεων του ΕΠΑΜ.
Η ανακοίνωση σύγκλησης του συνεδρίου πρέπει να συνοδεύεται από την προτεινόμενη ημερήσια διάταξη του και την έκθεση δράσης του κεντρικού συντονιστικού οργάνου, που πρέπει να κατατεθεί το αργότερο δυο εβδομάδες πριν την ημερομηνία του συνεδρίου. Η προτεινόμενη ημερήσια διάταξη μπορεί να συμπληρωθεί με θέματα που προτείνουν οι τομείς ή οι πυρήνες εντός μίας εβδομάδας μετά την επίσημη ανακοίνωση σύγκλησης του συνεδρίου.
Το συνέδριο έχει σαν αποστολή: (α) Να ακούσει, να εγκρίνει, ή να ασκήσει κριτική στις εκθέσεις δράσης του κεντρικού συντονιστικού οργάνου και των άλλων οργανώσεων του ΕΠΑΜ. (β) Να αναθεωρήσει, ή να τροποποιήσει πλευρές της κεντρικής πολιτικής συμφωνίας του ΕΠΑΜ που εκφράζεται με την Ιδρυτική του Διακήρυξη. (γ) Να συζητήσει και να καθορίσει τις γενικές γραμμές τακτικής του ΕΠΑΜ μπροστά στην συγκυρία. (δ) Να εκλέξει νέα Κεντρική Πολιτική Γραμματεία.
Προτείνω να αντικαταστήσει την προσωρινή Πολιτική και Οργανωτική Επιτροπή που είχαν αναδειχθεί από την ιδρυτική συνδιάσκεψη του ΕΠΑΜ, ένα νέο κεντρικό συντονιστικό όργανο με την επωνυμία Κεντρική Πολιτική Επιτροπή (ΚΠΕ). Κατά τη γνώμη μου η ΚΠΕ πρέπει να απαρτίζεται από 25 τακτικά μέλη και 5 αναπληρωματικά. Όλα θα πρέπει να εκλέγονται από το συνέδριο. Η θητεία κάλλιστα μπορεί να είναι περιορισμένη με βάση το καταστατικό, ή το συνέδριο.
Η ΚΠΕ δεν είναι καθοδηγητικό όργανο, αλλά κεντρικό συντονιστικό με βασική αρμοδιότητα να επιβλέπει την εφαρμογή των αποφάσεων του συνεδρίου και να συντονίζει κεντρικά την δράση του ΕΠΑΜ. Η ΚΠΕ πρέπει από την στιγμή που εκλεγεί και συγκροτηθεί σε σώμα να δημιουργήσει μια Κεντρική Γραμματεία για την διαχείριση των δεδομένων του ΕΠΑΜ και ένα Κεντρικό Ταμείο.
Τα μέλη της ΚΠΕ μοιράζονται συγκεκριμένες αρμοδιότητες και ελέγχονται γι’ αυτές. Επίσης η ΚΠΕ έχει το δικαίωμα να απαλλάξει από τα καθήκοντά του οποιοδήποτε μέλος της δεν μπορεί για αντικειμενικούς, ή υποκειμενικούς λόγους να ανταποκριθεί στα καθήκοντά του. Την θέση του την καταλαμβάνει εκλεγμένο από το συνέδριο αναπληρωματικό μέλος, είτε συμπληρώνεται με πρόταση από τους τομείς.
Επίσης, μπορεί να τεθεί θέμα ανάκλησης για οποιοδήποτε μέλος της ΚΠΕ από οποιοδήποτε μέλος του ΕΠΑΜ. Η ανάκληση συζητείται από την ΚΠΕ, αλλά την απόφαση παίρνει ο τομέας που ανήκει το μέλος της ΚΠΕ για το οποίο έχει τεθεί θέμα. Η συμπλήρωση της θέσης σε περίπτωση ανάκλησης γίνεται με τον τρόπο που έχει προαναφερθεί.
Οι τακτικές συνεδριάσεις της ΚΠΕ γίνονται ανά μήνα, ή νωρίτερα αν απαιτηθεί από τις εξελίξεις. Κατά τις συνεδριάσεις κρατώνται στενογραφημένα ή μαγνητοφωνημένα πρακτικά, τα οποία μέσα σε τακτό χρονικό διάστημα δημοσιοποιούνται σύμφωνα με απόφαση της ΚΠΕ. Την μέριμνα για την τακτική ή έκτακτη σύγκληση της ΚΠΕ αναλαμβάνει η Κεντρική Γραμματεία. Για τα μέλη της ΚΠΕ που βρίσκονται στην επαρχία, η Κεντρική Γραμματεία αναλαμβάνει να τα εξυπηρετήσει είτε με έγκαιρη τακτοποίηση της μετακίνησης και διαμονής τους, είτε με την ζωντανή σύνδεση μέσω διαδικτύου για την συμμετοχή τους στην συνεδρίαση.
Η ΚΠΕ αντιπροσωπεύει το ΕΠΑΜ στις σχέσεις του με όλα τα άλλα πολιτικά σχήματα και τους επίσημους θεσμούς της χώρας. Έχει την ευθύνη για την συγκρότηση κεντρικών πρωτοβουλιών με σκοπό την διεύρυνση των δραστηριοτήτων του ΕΠΑΜ, την εξειδίκευση σε προγραμματικό επίπεδο των πολιτικών του προτάσεων και την διευκόλυνση της δράσης των τομέων και των πυρήνων.
Η ΚΠΕ έχει την ευθύνη να βοηθήσει στην συγκρότηση κλαδικών ΕΠΑΜ, όπως το ΕΠΑΜ καλλιτεχνών, των Νομικών, της Υγείας, της Παιδείας, το Εργατικό και Συνδικαλιστικό ΕΠΑΜ, κοκ. Οι τομείς αυτοί του ΕΠΑΜ συγκροτούνται από τα μέλη των πυρήνων του και έχουν σαν βασική τους αποστολή την προβολή και εξειδίκευση θέσεων σχετικά με τα πεδία ευθύνης τους, όπως και εξειδικευμένες δράσεις για την ανάδειξη των ζητημάτων που τους απασχολούν, αλλά και για την αναμόρφωση της κοινωνίας.
Παραμένει ωστόσο το ζήτημα της νομικής μορφής του Μετώπου. Κι αυτό εξαρτάται αποκλειστικά από τους ισχύοντες νόμους του ελληνικού κράτους. Υπάρχει η άποψη ότι το ΕΠΑΜ δεν χρειάζεται νομική μορφή. Όμως, κάτι τέτοιο εκθέτει τη δράση των πυρήνων του ΕΠΑΜ σε κάθε λογής δίωξη και περιορίζει εκ των πραγμάτων την εμβέλειά του σ’ αυτήν ενός συλλόγου, ή ενός γκρουπούσκουλου σαν αυτά που αφθονούν στο περιθώριο της επίσημης πολιτικής. Η νομική μορφή δεν έχει άμεση σχέση με την ίδια την συγκρότηση του Μετώπου, αλλά μόνο με τον τρόπο που αυτό αναγκαστικά πρέπει να δράσει εντός των υπαρχόντων πλαισίων του νόμου.
Εκτός κι αν εκτιμά κανείς ότι πρέπει το ΕΠΑΜ να κινηθεί εκτός νόμου. Πέρα από τους προφανείς κινδύνους και τις απειλές που θα είχε κάτι τέτοιο για όλα τα μέλη και τους φίλους του ΕΠΑΜ, για την πλατύτητα που πρέπει να έχει η οργανωμένη δράση του ΕΠΑΜ, αυτή η λογική δεν έχει καμιά σχέση με ένα αυθεντικό μέτωπο που θέλει να είναι ανοιχτό σ’ όλο τον λαό. Άλλωστε καμιά λαϊκή οργάνωση δεν παραιτείται από την νομιμότητα, εκτός κι αν αναγκαστεί από την ίδια την εξουσία. Δυστυχώς, η ελληνική νομοθεσία δεν προβλέπει κανέναν άλλο πιο πρόσφορο τρόπο πολιτικής δράσης εκτός από το να καταθέσει κανείς όνομα, σύμβολο και καταστατικό στον Άρειο Πάγο ως «πολιτικό κόμμα». Με το να κάνει κάτι τέτοιο το ΕΠΑΜ αλλάζει τίποτε επί της ουσίας ως προς την συγκρότηση, την λειτουργία και τους στόχους του; Κατά τη γνώμη μου όχι, απλά διευκολύνει την πολιτική του δράση ως προς τις απαιτήσεις του νόμου και επιτρέπει ακόμη και με το νόμο σε όλα τα μέλη του να έχουν κατοχυρωμένα από το καταστατικό του δικαιώματα και υποχρεώσεις. Τίποτε περισσότερο. Όπως και να έχει την απόφαση για κάτι τέτοιο οφείλει να την πάρει το επικείμενο 1ο τακτικό συνέδριο του ΕΠΑΜ.

5/1/2012
Δημήτρης Καζάκης
* Το κείμενο αυτό αναρτήθηκε στις 5/1/2012 στη σελίδα του ΕΠΑΜ (http://www.epam-hellas.gr/) στην ετικέτα "Οργανωτική δομή", σαν πρόταση του Δ. Καζάκη στα πλαίσια του διαλόγου που γίνεται για την οργανωτική συγκρότηση του ΕΠΑΜ.